Ανακοίνωση της Εφετειακής Επιτροπής Πατρών-Στήριξη στον Πρόεδρο της Ε.Δ.Ε.- Αντίθεση στις τοποθετήσεις εκπροσώπων των δικηγόρων

 Προς το Δ.Σ. της Ε.Δ.Ε.

 Εφετειακή Επιτροπή της Περιφέρειας του Εφετείου Πατρών της Ε.Δ.Ε.

Από τις  τοποθετήσεις και τις αποφάσεις των θεσμικών εκπροσώπων των δικηγόρων των τελευταίων ημερών που δημοσιοποιήθηκαν, οι οποίες συνοψίζονται στις επαναλαμβανόμενες προσωπικές αναφορές σε βάρος του Προέδρου της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων Ελλάδος κου Χριστόφορου Σεβαστίδη και στην  από 16.12.2019 πρόσκληση του Πρόεδρου της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος προς τους Προέδρους των Δικηγορικών Συλλόγων της Χώρας για ενημέρωση ονομαστικά περιπτώσεων δικαστών που συστηματικά και αδικαιολόγητα καθυστερούν υπερβολικά στην έκδοση δικαστικών αποφάσεων και συγκεκριμένα πέραν του τριμήνου στις περιπτώσεις ασφαλιστικών μέτρων και πέραν του οκταμήνου στις λοιπές πολιτικές διαδικασίες, όπως επίσης και δικαστών, που εκδίδουν προδήλως αβάσιμες αποφάσεις, θεωρούμε απαραίτητο να πάρουμε θέση.

Γι αυτό, εκφράζουμε τη στήριξή μας προς τον Πρόεδρο της Ε.Δ.Ε. και τον θεσμικό  του ρόλο, ενάντια στις  επαναλαμβανόμενες δημόσιες προσωπικές αναφορές και επιθέσεις που δέχεται. Εκφράζουμε την αντίθεσή μας σε εξαγγελίες και δημόσιες τοποθετήσεις των θεσμικών εκπροσώπων των δικηγόρων περί ελέγχου των δικαστών για την υπηρεσιακή τους απόδοση όπως διατυπώθηκε στην προαναφερόμενη πρόσκληση του Πρόεδρου της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος. Προσβλέπουμε στην  ενίσχυση ενός ομαλού πλαισίου  συμπόρευσης δικαστών και δικηγόρων που επιβάλλεται από τον ίδιο το σκοπό που αμφότεροι υπηρετούμε διαχρονικά, την ορθή και αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης στα πλαίσια του κράτους δικαίου.

Πάτρα 18.12.2019
 Μετά τιμής,  
 Ο πρόεδρος, Μιχαήλ Τσέφας Πρωτοδίκης

ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ 14/12/2019, Ακριβής Ερμίδου, Ειρηνοδίκη, Υπεύθυνης Διαχείρισης Οικονομικών της ΕνΔΕ

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Είναι αλήθεια ότι το τελευταίο χρονικό διάστημα έχει μονοπωλήσει την δημόσια συζήτηση το ζήτημα που προέκυψε από την νομοθετική διάταξη για την αύξηση των οργανικών θέσεων των Προέδρων Εφετών, ώστε δόθηκε σε κάποιους συναδέλφους μου η εντύπωση ότι η Ενδε δεν έχει άλλο ενδιαφέρον . Ωστόσο η πραγματικότητα απέχει πολύ απο αυτές τις ανησυχίες . Και είναι πραγματικά λυπηρό το γεγονός ότι για πρώτη φορά στην ετήσια τακτική μας Γ.Σ. δεν παρουσιάσθηκαν τα «πεπραγμένα», ώστε να φανεί το σημαντικό έργο του Προεδρείου. Και τούτο διότι η χρονιά που διανύσαμε , χαρακτηρίζεται από μία έντονη δραστηριότητα σε όλους τους τομείς και φυσικά και σε θέματα που ενδιαφέρουν ειδικότερα τους Ειρηνοδίκες.

Συνοπτικά θα ήθελα να αναφέρω τα παρακάτω κυριότερα εξ αυτών :

1/ Στις αρχές του έτους 2019 κατατέθηκε στο Υπουργείο απο την αρμόδια νομοπαρασκευαστική επιτροπή , στην οποία συμμετείχαμε η ομιλούσα και ο Χαράλαμπος Σεβαστίδης, σχέδιο νόμου για το νέο ΚΟΔΚΔΛ . Στο σχέδιο αυτό ,αφού προηγουμένως με ιδιαίτερη επιμέλεια και ενδιαφέρον συντάξαμε και καταθέσαμε προτάσεις , που εγκρίθηκαν απο την επιτροπή, περιλήφθησαν ρυθμίσεις που αφορούσαν όλους , αλλά και ειδικότερα θέματα Ειρηνοδικών. Ενδεικτικά αναφέρω τις παρακάτω προβλεπόμενες ρυθμίσεις: .
α/ κατάργηση της παρ. 2 του άρθρου 7 , που προβλέπει ότι σε περίπτωση κωλύματος του γραμματέα το Ειρηνοδικείο συνεδριάζει χωρίς την παρουσία του και ο Ειρηνοδίκης τηρεί ο ίδιος τα πρακτικά, μία αναχρονιστική διάταξη που έπρεπε να εκλείψει.
β/ ρυθμίζεται με ειδικό τρόπο η υποψηφιότητα των μελών του συμβουλίου διεύθυνσης στα Ειρηνοδικεία, δεδομένου ότι η ισχύουσα ρύθμιση προκαλεί δυσλειτουργίες,
γ/ προστέθηκε νέα παράγραφος με αρίθμηση 8, στο αρθρο 15 προκειμένου να διευκρινιστεί ότι η υπηρεσιακή χρέωση του δικαστικού λειτουργού (δικαστών και εισαγγελέων) πρέπει να είναι πάντοτε ανάλογη με τον πραγματικό χρόνο υπηρεσίας του εντός του συγκεκριμένου δικαστικού έτους και επομένως η λήψη μακροχρόνιας άδειας (άνω του ενός μηνός) για οποιονδήποτε λόγο (αναρρωτική άδεια ή άδεια ανατροφής τέκνου, κ.λ.π.) πρέπει να λαμβάνεται υπόψη κατά την υπηρεσιακή χρέωση. Αντίστοιχα, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη και η κατάσταση της υγείας του δικαστικού λειτουργού μετά τη λήξη της άδειάς του, δεδομένου ότι η πλήρης ένταξή του στην υπηρεσία (π.χ. η πλήρης ανάρρωση) πολλές φορές απαιτεί την παρέλευση ικανού χρονικού διαστήματος.
δ/ προστέθηκε νέα παράγ. στο αρθρο 15 που προβλέπει ότι στα δικαστήρια, στα οποία δεν διενεργούνται εκλογές για την ανάδειξη μελών τριμελούς συμβουλίου διεύθυνσης, η διοίκηση ασκείται από δικαστικό λειτουργό, η θητεία του οποίου δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 4 έτη,
ε/ απαλείφθηκε ο τόπος γέννησης του δικαστικού λειτουργού ως λόγος κωλύματος υπηρέτησής του σε ορισμένο δικαστήριο,
στ/ απαλείφθηκε ως μη σκόπιμη η προβλεπόμενη στην παρ. 3 του άρθρου 43 (που στο Σχέδιο έλαβε αρίθμηση 51) επιβολή περικοπής μισθού σε δικαστικό λειτουργό λόγω αδικαιολόγητης καθυστέρησης στην έκδοση αποφάσεων .
ζ/ σημαντική αλλαγή επέρχεται στο καθεστώς συνυπηρέτησης δικαστικών λειτουργών με συζύγους ή συνδεόμενους με σύμφωνο συμβίωσης
η/ στο άρθρο 62 του Σχεδίου (αντίστοιχο του ισχύοντος σήμερα άρθρου 51 ΚΟΔΚΔΛ) προστέθηκε νέα παρ. 7, , προκειμένου να αντιμετωπιστεί το απαράδεκτο φαινόμενο της καθυστέρησης καταβολής στους δικαστικούς λειτουργούς των ποσών που οφείλονται σε αυτούς για τις προβλεπόμενες στο άρθρο αυτό υπηρεσιακές μετακινήσεις.
θ/ διατάξεις σχετικά με την άδεια κύησης, λοχείας και ανατροφής τέκνου προβλέπονται σε ειδικό άρθρο (άρθρο 54 του Σχεδίου). Οι άδειες αυτές θα χορηγούνται από τον διευθύνοντα το δικαστήριο ή την εισαγγελία. Καταργείται η σημερινή διάταξη της παρ. 24 του άρθρου 44 ΚΟΔΚΔΛ, που ορίζει ότι σε περίπτωση που ο σύζυγος δικαστικού λειτουργού δεν εργάζεται ή δεν ασκεί οποιοδήποτε επάγγελμα, ο δικαστικός λειτουργός δεν δικαιούται να κάνει χρήση της άδειας ανατροφής τέκνου, διάταξη που κρίθηκε ότι αντίκειται στο άρθρο 21 παρ. 1 Συντ.
ι/ ο εκπρόσωπος της Ένωσης Δικαστικών Λειτουργών του ΣτΕ πρότεινε τη δραστική μείωση των δικαστικών διακοπών και την παράταση του χρόνου λειτουργίας των δικαστηρίων. Η πρόταση αυτή απορρίφθηκε από το σύνολο των υπολοίπων μελών της Επιτροπής, διότι με την εκεί παρουσία μας και τα επιχειρήματά μας εξηγήσαμε ότι κατά την διάρκεια των δικαστικών διακοπών , η πλειονότητα των συναδέλφων μας εργάζεται με το χερισμό δικογραφιών.
ια/ ενόψει του ενιαίου των οργανικών θέσεων των Ειρηνοδικών, που έχει ως συνέπεια την προαγωγή τους από μία τάξη στην αμέσως επόμενη με τη συμπλήρωση των προβλεπόμενων στο νόμο ετών υπηρεσίας και προκειμένου να εξαλειφθούν ανισότητες και αδικίες που ενδέχεται να δημιουργηθούν ανάμεσα στους Ειρηνοδίκες και στους λοιπούς δικαστικούς λειτουργούς εκ του λόγου ότι η απόφαση του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου και η έκδοση του σχετικού προεδρικού διατάγματος προαγωγής τους μπορεί να απέχει χρονικά από τη συμπλήρωση του απαιτούμενου για την προαγωγή χρόνου υπηρεσίας, στη διάταξη της παρ. 2 εδ. β΄ του άρθρου 49 γίνεται προσθήκη, σύμφωνα με την οποία οι προαγωγές των Ειρηνοδικών ανατρέχουν στο χρόνο κατά τον οποίο συμπληρώνουν τα απαιτούμενα έτη υπηρεσίας για την προαγωγή τους στο επόμενο βαθμό.
ιβ./ αναμορφώθηκαν οι διατάξεις σχετικές με τον τρόπο διεξαγωγής του διαγωνισμού για την πρόσληψη Ειρηνοδικών ώστε να εναρμονιστούν με τα ισχύοντα με τις εξετάσεις της ΕΣΔΙ, μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία ίδρυσης κατεύθυνσης Ειρηνοδικών .
ιγ/ προσαρμόζεται ο τρόπος άσκησης των Ειρηνοδικών στις σύγχρονες ανάγκες και συγκεκριμένα η νέα διάταξη προβλέπει εξάμηνη ειδική άσκηση όχι μόνο στο πρωτοδικείο της έδρας, όπως συμβαίνει μέχρι σήμερα, αλλά και στο Ειρηνοδικείο της έδρας της τοποθέτησης του δόκιμου Ειρηνοδίκη,
ιδ/ περιλαμβάνονται στον ΚΟΔΚΔΛ οι διατάξεις για τις προϋποθέσεις της προαγωγής των Ειρηνοδικών σε τάξεις, που μέχρι τώρα προβλέπονταν σε άλλο νόμο.
Λόγω της σοβαρότατης κατά τη γνώμη μας εργασία, που έγινε στην πιο πάνω νομοπαρασκευαστική επιτροπή -η οποία λειτούργησε περίπου 2 έτη – και με την προσωπική μας συμβολή στο σύνολο του προτεινόμενου νέου κωδικα, καθώς και των σημαντικών αλλαγών που βελτιώνουν την καθημερινότητα του εργασιακού βίου των συναδέλφων μας ζητήσαμε και από την προηγούμενη αλλά και από την παρούσα ηγεσία , την άμεση προώθηση προς ψήφιση του νέου κώδικα και σήμερα καλώ δημοσίως τον κ. Υπουργό Δικαιοσύνης να μεριμνήσει για την ψήφισή του.

2/
Με προσωπική παράσταση, προφορικά αλλά και εγγράφως προς τους κκ. Υπουργό Δικαιοσύνης, Υφυπουργό Δικαιοσύνης και Γ. Γ. του Υπουργείου Δικαιοσύνης μετά την ανάληψη των καθηκόντων τους, ζητήσαμε:
α/ άμεση προώθηση της κάλυψης των κενών οργανικών θέσεων Ειρηνοδικών που δημιουργήθηκαν την 30/6/2019 απο τον ισχύοντα πίνακα των επιτυχόντων Ειρηνοδικών του έτους 2016 , ο οποίος έχει παραταθεί και ισχύει μεχρι την 31.12.2020 δυνάμει του ν. 4587/2018 . Το παρόν ζήτημα κρίνεται άμεσης προτεραιότητας, για την εύρυθμη λειτουργία των Ειρηνοδικείων, λαμβανομένου υπόψη ότι αυτά είναι ιδιαίτερα επιβαρημένα με τις υποθέσεις των υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων , πέραν των λοιπών υποθέσεων της καθύλην αρμοδιότητάς τους ,αλλά και των ιδιαίτερων καθηκόντων των Ειρηνοδικών .
β/ άμεση προώθηση εκδόσεως του Π.Δ. για την ίδρυση κατεύθυνσης Ειρηνοδικών στην Εσδι , για το οποίο η ομάδα εργασίας που συγκροτήθηκε με τη υπ΄αριθμ 84709/φ.323/4.12.2018 απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΦΕΚ τ. ΥΟΔΔ 728/2018), υπό την προεδρία του τότε Δ/ντή της ΕσΔι και ήδη Υφυπουργού Δικαιοσύνης κ.Κράνη, και στην οποία συμμετείχε η ομιλούσα, ολοκλήρωσε τις εργασίες της και παρέδωσε στις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Δικαιοσύνης αντίστοιχο σχέδιο Π.Δ. την 1.2.2019. Ηδη το ζητημα αυτό που θεωρούμε κεφαλαιώδους σημασίας , προωθείται και με την συμβολή του Υφυπουργού κ. Κράνη.
γ/ την άμεση προώθηση του αιτήματος της ένωσής μας για την θέσπιση δυνατότητας διενέργειας ειδικού διαγωνισμού μεταξύ των ήδη υπηρετούντων Ειρηνοδικών Γ΄ και Δ΄ Τάξης, που έχουν συμπληρώσει διετή τουλάχιστον υπηρεσία, από τον οποίο θα καλύπτεται ποσοστό δέκα τοις εκατό (10%) από τον συνολικό αριθμό των εισακτέων κατά τον ετήσιο διαγωνισμό παρέδρων της Εθνικής Σχολής Δικαστικών Λειτουργών, ένα αίτημα που κρίνουμε ότι είναι δίκαιο και αξιοκρατικό , εφόσον μπορεί με τον τρόπο αυτό να δοθεί η δυνατότητα σε νέους συναδέλφους μας να εισέλθουν στην Εσδι , ( ουσιαστικά μετατασσόμενοι),χωρίς εξετάσεις , εφόσον είναι ήδη δικαστές με σχετική εμπειρία.
δ/την τροποποίηση της διάταξης του άρθρου 421 ΚΠολΔ αναφορικά με την αρμοδιότητα για την λήψη ένορκων βεβαιώσεων με σκοπό όπως αυτές λαμβάνονται στο εξής ενώπιον του δικαστικού γραμμματέα του καθύλην αρμοδίου δικαστηρίου στο οποίο εκκρεμεί η δίκη στην οποία πρόκειται να χρησιμοποιηθούν.
ε/ την κατάργηση των ενόρκων βεβαιώσεων που προορίζονται για χρήση σε διάφορες διοικητικές υπηρεσίες και η αντικατάστασή τους από υπεύθυνες δηλώσεις του άρθρου 8 του ν. 1599/1986.

3/ Με το συνάδελφο Χαράλ. Σεβαστίδη επισκεφθήκαμε τα μεγάλα πταισματοδικεία Αθηνών,Πειραιά και Θεσσαλονίκης, όπου έγινε ενημέρωση για την νέα ποινική δικονομία και αμβλύνθηκαν οι όποιες ανησυχίες είχαν αναφανεί τότε στους συναδέλφους μας , αναφορικά με την κατάργηση των πταισμάτων και την υπηρεσιακή τους κατάσταση.

4/ Στην Ομάδα Εργασίας με αντικείμενο την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων εφαρμογής της μεταρρύθμισης του ΚΠολΔ, ( 4335/2015) , στην οποία συμμετέχει η ομιλούσα , καταθέσαμε εμπεριστατωμένες παρατηρήσεις και προτάσεις για τροποποίηση διατάξεων της νέας τακτικής διαδικασίας, το σύστημα δίκης αναφορικά με τις μικροδιαφορές , καθώς και τις ένορκες βεβαιώσεις.Το πόρισμα της επιτροπής θα δοθεί σύντομα στην δημοσιότητα.

5/ Στις αρχές του έτους , με την θεσμική μας παράσταση προς το κ. Πρόεδρο του ΑΠ , στηρίξαμε τις νέες δόκιμες Ειρηνοδίκες , που παραλείφθησαν στην προαγωγή τους λόγω μη συμπλήρωσης του απαιτουμένου έτους δοκιμασίας, έτσι ώστε η παράταση της δοκιμασίας τους να γίνει μόνο για όσο χρόνο υπολειπόταν για την συμπλήρωση του έτους πραγματικής δοκιμασίας και όχι συνολικά για ένα έτος όπως είχε γίνει την προηγούμενη χρονιά δημιουργώντας αισθήματα αδικίας και στενοχώριας στις νέες τότε συναδέλφους.

6/ Διοργανώσαμε δυο ημερίδες για Ειρηνοδίκες μία για τα κόκκινα δάνεια ( Ιούνιος 2019 ) και μία για ευρωπικά θέματα αρμοδιότητας Ειρηνοδικείου στις 7.12.2019 με μεγάλη επιτυχία . Θα ήθελα να σταθώ ιδιαίτερα στην ημερίδα αυτή, στην οποία για πρώτη φορά εισηγητές ορίσθηκαν μόνο Ειρηνοδίκες , οι οποίοι με την παρουσία τους και την επιστημονική τους κατάρτιση, απέδειξαν άλλη μια φορά την αξιοσύνη τους ,και το πόσο σημαντικό εργο προσφέρουν ως λειτουργοί της Δικαιοσύνης. Για τον λόγο αυτό αξίζουν το σεβασμό όλων . Γνωρίζω τα ειδικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν κυρίως οι συνάδελφοι στα περιφερειακά και επαρχιακά Ειρηνοδικεία με την συμμετοχή τους στις κατ΄οίκον έρευνες και την συστηματική αναπλήρωση στα Τριμελή Πλημ/κεία, που έρχονται να προστεθούν στον ήδη υπάρχοντα φόρτο εργασίας.. Υπάρχει όντως πρόβλημα και είναι χρόνιο, ωστόσο δεν παύει κατά τη γνώμη μου να είναι ζήτημα ορθής ή ορθολογικής κατανομής των υπηρεσιών από τους αρμοδίους Εισαγγελείς και Προέδρους Πρωτοδικών και όχι ζήτημα κατάργησης των ερευνών όπως ακούγεται κάποιες φορές ,με κατάργηση της σχετικής συνταγματικής διάταξης που προστατεύει το άσυλο της κατοικίας. Ακούστηκε επίσης από την νέα συνάδελφο κ.Τζουνάκου στην τοποθέτησή της , ότι είναι ώριμες οι συνθήκες για να ανοίξει ο διάλογος για την ενοποίηση του πρώτου βαθμού. Ως γνωστόν , η προσωπική μου άποψη επί του θέματος είναι , ότι το ζήτημα αυτό πρέπει να ανοίξει και να πραγματοποιηθεί η ενοποίηση, ζήτημα άλλωστε για το οποίο έχω αναφερθεί και σε σχετικό μου άρθρο απο το έτος 2015. Ωστόσο , επειδή κάτι τέτοιο θα αποτελεί μεγάλη εκ θεμελίων θεσμική μεταβολή , που κατά την άποψή μου θα λύσει πολλά προβλήματα στο πρώτο βαθμό της δικαιοσύνης ,απαιτείται η ευρεία συναίνεση της πλειοψηφίας του δικαστικού κόσμου, του νομικού κόσμου , των δικηγόρων και φυσικά ,πολιτική βούληση. Δεν είναι ζήτημα που άπτεται προσωπικών φιλοδοξιών , αλλά του μέλλοντος των Ειρηνοδικών και ως τέτοιο δεν πρέπει να απαξιωθεί. Για τον λόγο αυτό προκρίναμε αρχικά την προώθηση της ίδρυσης της κατεύθυνσης Ειρηνοδικών στην Εσδι ώστε να επιτευχθεί αρχικά η τυπική αναβάθμιση των Ειρηνοδικών, εφόσον η ουσιαστική έχει επέλθει στην πράξη ..

Από τα ανωτέρω , αγαπητοί μου συνάδελφοι, καταδεικνύεται η έμπρακτη και αδιάκοπη ενασχόληση και το ενδιαφέρον μας για την προώθηση των θεμάτων που αφορούν όλους μας αλλά και ειδικότερα τους Ειρηνοδίκες , μέσω του Προεδρείου της Ενδε , με την αφιέρωση πολλών ωρών και ημερών για την επίτευξη των στόχων μας, αγνοώντας το ψυχικό και σωματικό κόπο, [ενώ την ίδια στιγμή προσπαθούμε να είμαστε συνεπείς και στις υπηρεσιακές μας υποχρεώσεις ] και μάλιστα σιωπηλά και συστηματικά χωρίς ανούσιες κραυγές , χωρίς να «τάζουμε λύσεις» και χωρίς την επιδίωξη των «άνετων» και «άκοπων» διαδικτυακών δημοσίων σχέσεων , αφού το μόνο που μας ενδιαφέρει είναι η ουσία και το αποτέλεσμα των ενεργειών μας.
Σας ευχαριστώ.

Υποβολή αιτήματος στην ΓΣ για διεξαγωγή ψηφοφορίας επί της ανακατανομής θέσεων στα Εφετεία

Χριστόφορος Σεβαστίδης, ΔΝ- Εφέτης, Πρόεδρος Ε.Δ.Ε.
Χαράλαμπος Σεβαστίδης, Πρόεδρος Πρωτοδικών, Εκπρ. Τύπου Ε.Δ.Ε.
Παντελής Μποροδήμος, Πρωτοδίκης, Αναπλ. Ταμίας Ε.Δ.Ε.

Κατά το δεύτερο μέρος της ετήσιας Γενικής Συνέλευσης της 14ης Δεκεμβρίου 2019 υποβάλαμε αίτημα για διεξαγωγή ψηφοφορίας επί του άρθρου 38 ν. 4640/2019 περί της ανακατανομής θέσεων Προέδρων Εφετών και Εφετών. Επί συνόλου 76 παρισταμένων μελών, 63 ψήφισαν υπέρ της ανάγκης κατάργησης της διάταξης, 12 υπέρ της διατήρησής της (μεταξύ των οποίων οι κκ. Σαλάτας, Λυμπερόπουλος, Βεργώνης και Φούκας) και 1 μέλος (κ. Νάστας) ζήτησε την αναστολή της διάταξης μέχρι να κριθεί το ζήτημα στην διοικητική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου.

Αθήνα, 17 Δεκεμβρίου 2019.

Ομιλία του Προέδρου της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων, κ. Χριστόφορου Σεβαστίδη, ΔΝ- Εφέτη στην Γενική Συνέλευση της 14ης Δεκ. 2019

Αξιότιμοι προσκεκλημένοι μας, Φίλοι και συνάδελφοι,

Με ενισχυμένο το αίσθημα της μεταξύ μας ενότητας και σφυρηλατημένο σε δύσκολες εποχές για τη Δικαιοσύνη ανταμώνουμε άλλη μια φορά στην ετήσια Γενική μας Συνέλευση, με την ισχυρή θέληση να χαράξουμε μία νέα πορεία βασισμένοι πάνω στην εμπειρία που αποκτήσαμε τα προηγούμενα χρόνια. Μπορώ να πω πια με βεβαιότητα και με ιδιαίτερη ικανοποίηση, ότι στο διάστημα των τελευταίων ετών εμπεδώθηκε σε σταθερές βάσεις ένα αίσθημα εμπιστοσύνης των συναδέλφων στην Ένωση, έχουμε τη δυνατότητα να ανοίγουμε σε δημόσιο διάλογο όλα τα θέματα που μας αφορούν, να τα συζητούμε φανερά και απροκατάληπτα και να αποφασίζουμε με δημοκρατικές διαδικασίες. Στον πυρήνα της κριτικής μας βρίσκονται πάντα οι κυβερνήσεις, οι οποίες έχουν και την ευθύνη της λειτουργίας του Κράτους. Χρέος μας είναι να εντοπίζουμε τις αδυναμίες, τις καθυστερήσεις, τα λάθη, να ασκούμε κριτική, να διεκδικούμε.
Να διεκδικούμε όχι με μια λογική συντεχνίας, που ενδιαφέρεται να προασπίσει και να περιφρουρήσει τα δικά της συμφέροντα αδιαφορώντας για τα κοινωνικά προβλήματα, για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Το βαθιά εγωιστικό σύνθημα Apres moi le deluge (μετά από μένα ο κατακλυσμός), που ενσαρκώνει το σύγχρονο ιδανικό της διάλυσης οποιασδήποτε κοινωνικής συνοχής και αλληλεγγύης και αναβιβάζει το ατομικό και συντεχνιακό συμφέρον ως μοναδικό παράγοντα κινητοποίησης του ενδιαφέροντος, δεν μπορεί να προσφέρει στο δικαστικό σώμα την αναγκαία κοινωνική στήριξη ως θεσμού που ενεργεί στο όνομα του λαού αλλά στερείται άμεσης λαϊκής νομιμοποίησης. Η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων έκανε μια πολύ σημαντική στροφή τα τελευταία χρόνια. Άλλαξε την οπτική που αντιμετωπίζει τις εξελίξεις, ξέφυγε από την περιχαράκωση στα στενά όρια των οικονομικών διεκδικήσεων για λογαριασμό των μελών της, διατυπώνει λόγο -όπως η επιστημονική και συνταγματική της αποστολή επιτάσσουν – για κάθε ρύθμιση που θίγει βασικά συνταγματικά δικαιώματα. Έτσι αποκτάται μια ευρύτερη αποδοχή, η αναγκαία εμπιστοσύνη της κοινωνίας και των πολιτικών κομμάτων στον ρόλο μας. Προσπαθούμε να περάσουμε από το στάδιο των αυθόρμητων οικονομικών διεκδικήσεων και της προβολής αποκλειστικά των οικονομικών αιτημάτων σε ένα πρώτο στάδιο συνειδητοποίησης της θέσης και του ρόλου των δικαστικών συστημάτων όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά παγκόσμια. Τολμώ να πω ότι η ικανοποίηση οικονομικών αιτημάτων από τις κυβερνήσεις είναι η πιο εύκολη και συμφέρουσα λύση γι’ αυτές, διότι με τον τρόπο αυτό ελπίζουν ότι θα πάψουμε να ασχολούμαστε με άλλα πολύ ουσιαστικά θέματα που αγγίζουν την λειτουργία του Κράτους, τις σχέσεις των τριών λειτουργιών και την κατάσταση των συνταγματικών δικαιωμάτων.

(Ι) Στη βάση αυτή θα ξεκινήσω πρώτα με μία αντίληψη, που προσπαθεί να κερδίσει έδαφος σε πολλές κοινωνίες και απαιτεί την αξιοποίηση της Δικαιοσύνης ως μοχλού οικονομικής ανάπτυξης μιας Χώρας. Η ανάλυση του ζητήματος αυτού δεν είναι καθόλου θεωρητική ούτε δευτερεύουσα, αποκτά όμως τελευταία ιδιαίτερη σημασία, αφού έχει πολλές πρακτικές προεκτάσεις όπως θα εξηγήσω. Φαίνεται ότι είναι στις προθέσεις του Υπουργείου Δικαιοσύνης η δημιουργία ειδικών τμημάτων στα Δικαστήρια όπου θα εκδικάζονται ειδικού χαρακτήρα υποθέσεις (εμπορικών συμβάσεων, ανταγωνισμού) ώστε να επιταχυνθούν οι διαδικασίες απονομής δικαιοσύνης και να εξαλειφθεί, κατά την αντίληψη αυτή, ένας από τους ανασταλτικούς παράγοντες για την προσέλκυση επενδυτών. Στην ίδια λογική κινήθηκε και το νομοσχέδιο για την υποχρεωτική ιδιωτική διαμεσολάβηση για το οποίο εδώ και καιρό έχουν ταχθεί θετικά τόσο ο Σ.Ε.Β. όσο και το Ε.Β.Ε.Α. Η θεωρία αυτή του συσχετισμού Δικαιοσύνης και Επενδύσεων καλλιεργείται και στην ΕΕ. Ο Γιούνκερ σε μια ομιλία του για την κατάσταση της Ένωσης το 2016, η οποία εκφωνήθηκε ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις 14 Σεπτεμβρίου 2016 σημείωσε ότι «τα αποτελεσματικά συστήματα δικαιοσύνης στηρίζουν την οικονομική ανάπτυξη και υπερασπίζονται τα θεμελιώδη δικαιώματα». Όμοια και η Επίτροπος Viviane Reding επισήμαινε ότι η ελκυστικότητα μιας χώρας ως τόπου πραγματοποίησης επενδύσεων και ανάπτυξης επιχειρηματικής δραστηριότητας ενισχύεται από την ύπαρξη ενός ανεξάρτητου και αποτελεσματικού συστήματος απονομής δικαιοσύνης. Την ίδια λογική υπηρετούν και διάφορα think tanks και διεθνείς οργανισμοί. Σε μελέτη του 2017 που εκπονήθηκε από το ευρωπαϊκό Κοινό Κέντρο Ερευνών (JRC) καταγράφεται συσχέτιση μεταξύ της βελτίωσης της αποδοτικότητας των δικαστηρίων και του ποσοστού ανάπτυξης της οικονομίας καθώς και μεταξύ της αντίληψης που έχουν οι ιδιοκτήτες και τα στελέχη επιχειρήσεων για την ανεξαρτησία του συστήματος της Δικαιοσύνης και της αύξησης της παραγωγικότητας. Κατά την μελέτη αυτή, όταν τα δικαστικά συστήματα εγγυώνται την εφαρμογή των δικαιωμάτων, οι πιστωτές είναι πιθανότερο να δανείζουν, οι εταιρείες αποθαρρύνονται από την υιοθέτηση καιροσκοπικής συμπεριφοράς, το κόστος των συναλλαγών μειώνεται και οι καινοτόμες επιχειρήσεις είναι πιθανότερο να πραγματοποιούν επενδύσεις. Ίδιες μελέτες με εξαγωγή όμοιων συμπερασμάτων έχουν γίνει από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, τον ΟΟΣΑ, το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ και την Παγκόσμια Τράπεζα.
Το Σύνταγμα ως προϊόν ενός κοινωνικού συμβιβασμού ανάμεσα στον κόσμο της εργασίας και στους ιδιοκτήτες των μέσων παραγωγής κατοχυρώνει τόσο τα ατομικά όσο και τα κοινωνικά δικαιώματα. Διασφαλίζει την επιχειρηματική ελευθερία και την ιδιοκτησία, προστατεύει όμως και το δικαίωμα στην εργασία, τις σσε και την απεργία. Στην επιδίωξη μιας ταξικής ουδετερότητας και στους συγκερασμούς αντίθετων συμφερόντων που στοχεύει ο θεμελιώδης νόμος του Κράτους, ο ρόλος της Δικαιοσύνης οφείλει επίσης να είναι αποστασιοποιημένος. Τα άρθρα 87 επ αναθέτουν στη Δικαστική Εξουσία την επίλυση διαφορών χωρίς καμία άλλη δέσμευση. Οι δικαστικές αποφάσεις δεν μπορούν να έχουν το χαρακτήρα ούτε του λαγού, ούτε της ουράς στην άσκηση πολιτικής εξουσίας.
Στην αρχή της πρόσφατης οικονομικής κρίσης έγινε δριμεία κριτική στις αποφάσεις των Δικαστηρίων από τις κυβερνήσεις σε Ελλάδα και Πορτογαλία, ότι δήθεν εμποδίζουν την εκτελεστική εξουσία στην χάραξη οικονομικής πολιτικής (θυμηθείτε την κριτική στην απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών για το χαράτσι της ΔΕΗ). Με λίγα λόγια μας προέτρεπαν –όχι πάντοτε με τον κόσμιο τρόπο που συνηθίζει η αστική ευγένεια- σε αυτοπεριορισμό και συμμόρφωση στην πολιτική που αποφασίστηκε. Οι εκπρόσωποι της πολιτικής εξουσίας συνεπικουρούνται και από ορισμένους πανεπιστημιακούς οι οποίοι φτάνουν στο σημείο να θεωρούν «δικαστικό ακτιβισμό» και «σφετερισμό της νομοθετικής και κυβερνητικής εξουσίας» τις δικαστικές αποφάσεις που δικαιώνουν αιτήματα εργαζομένων με βάση την συνταγματική αρχή της ισότητας και οι οποίες τάχα εκτροχιάζουν την δημοσιονομική στρατηγική της Κυβέρνησης. Με τη γνωστή μέθοδο του «διαίρει και βασίλευε» προκαλούν τα κοινωνικά αντανακλαστικά και στρέφουν τους ανέργους και τους εξαθλιωμένους απέναντι στους εργαζομένους που διεκδικούν τις νόμιμες αξιώσεις τους. Η σύγχρονη στρατηγική έχει πλέον πιο γενικό χαρακτήρα, πιο μακροπρόθεσμο και συγκαλυμμένο και γι’ αυτό περισσότερο επικίνδυνο: «Βοηθείστε στην προσέλκυση επενδύσεων. Είναι εθνικός στόχος. Ας φτιάξουμε το κατάλληλο κλίμα». Τι ζητούν οι επενδυτές; Ποια είναι τα μέτρα που μπορούν να βοηθήσουν; Η μείωση των δικαστικών διακοπών, η διεύρυνση του ωραρίου λειτουργίας των δικαστηρίων, η ακόμα μεγαλύτερη πίεση και εντατικοποίηση της εργασίας μας, η θέσπιση διαδικαστικών εμποδίων και οικονομικών αντικινήτρων για να προσφύγει ο πολίτης στη Δικαιοσύνη, η αφαίρεση ύλης από τον φυσικό δικαστή και η ανάθεση του έργου του στις εταιρίες διαμεσολάβησης, η αξιοποίηση των αρχών του σύγχρονου management στα δικαστήρια με ενίσχυση του ρόλου των δικαστών που ασκούν διοικητικά καθήκοντα και η αξιολόγηση των επιδόσεων των δικαστών συνοδευόμενη από κίνητρα επιβράβευσης της ταχύτητας και της αποδοτικότητας, με αντικίνητρα σε περίπτωση καθυστερήσεων. Ειδικότερα στην πρόταση θέσπισης οικονομικών αντικινήτρων για πρόσβαση του πολίτη στη Δικαιοσύνη, όπως υλοποιήθηκε και με την πρόσφατη τροπολογία για επιβολή δικαστικού ενσήμου στις αναγνωριστικές αγωγές του Πολυμελούς Πρωτοδικείου, κάνω την υπόμνηση, ότι εφόσον η πρόσβαση στη Δικαιοσύνη είναι μεν κατ’ όνομα εξισωτική αλλά στην πράξη πολύ ακριβή, τα αποτελέσματα συχνά είναι μεροληπτικά υπέρ εκείνων που έχουν οικονομική δύναμη. Όλες αυτές οι προτάσεις έχουν υποστηριχθεί σε ομιλίες, σε νομοπαρασκευαστικές επιτροπές, σε συνέδρια από πολιτικούς, από δικαστές, από καθηγητές πανεπιστημίου. Σύντομα θα τα δούμε να τίθενται και επίσημα στα διάφορα τραπέζια των συζητήσεων. Το κατάλληλο κλίμα έχει καλλιεργηθεί από την διανόηση και τα πάντα πρόθυμα ΜΜΕ είναι έτοιμα να παρέχουν τις ιδιοτελείς υπηρεσίες τους χωρίς να τηρούν πλέον ούτε τα προσχήματα αντικειμενικότητας.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι δεν αντιμετωπίζουμε μια κατάσταση πρωτόφαντη. Από τη δεκαετία του 1970 το Εθνικό Εμπορικό Επιμελητήριο των ΗΠΑ υποστήριζε ότι θα πρέπει να τεθεί επικεφαλής της εφόδου στους μείζονες θεσμούς-πανεπιστήμια, σχολεία, ΜΜΕ, Δικαστήρια- προκειμένου να αλλάξει ο τρόπος σκέψης των ανθρώπων για τις εταιρίες, το δίκαιο, την κουλτούρα, το άτομο. Οι επιχειρήσεις δεν στερούνταν τους πόρους για μια τέτοια προσπάθεια, ιδίως εάν αυτοί οι πόροι συνενώνονται. Δικαστήρια – επιχειρήσεις λοιπόν με κριτήρια παραγωγής και απόδοσης, δικαστές στην υπηρεσία των αγορών και του επιχειρηματικού κέρδους. Δικαστές με άλλα λόγια μεροληπτικοί υπέρ των συμφερόντων του ενός εκ των κοινωνικών ανταγωνιστών. Πόσο σύμφωνη με το πνεύμα του Συντάγματος είναι άραγε μια τέτοια προοπτική;
Στον κοινωνικό ανταγωνισμό, που είναι πάντοτε παρών, τα συμφέροντα είναι αντίρροπα και πλήρως αντιτιθέμενα. Η διασφάλιση ελεύθερου πεδίου στις αγορές και στις επενδύσεις συνοδεύεται κάθε φορά από περιοριστικές ρυθμίσεις στα συνταγματικά κοινωνικά δικαιώματα. Θυμίζω τις αποκαλύψεις του οικονομικού συμβούλου της Θάτσερ, του Άλαν Μπαντ, ο οποίος είπε κάποτε ότι οι οικονομικές πολιτικές της δεκαετίας του 1980 στη Μ. Βρετανία μέσω της συμπίεσης της οικονομίας και των δημοσίων δαπανών ήταν το πρόσχημα για το τσάκισμα των εργατών. Πως μπορούν να επιβιώσουν οι αναλώσιμοι υπάλληλοι και εργάτες σ’ έναν κόσμο ευέλικτων αγορών εργασίας και βραχυπρόθεσμων συμβάσεων, χρόνιας εργασιακής ανασφάλειας, ανύπαρκτης κοινωνικής προστασίας και εργασίας συχνά σε βαθμό πλήρους εξάντλησης, μέσα στα συντρίμμια των συλλογικών θεσμών που κάποτε τους έδιναν κάποιο ίχνος αξιοπρέπειας και υποστήριξης; Η επιχειρηματική ανάπτυξη στηρίχθηκε διεθνώς σε έναν ανηλεή περιορισμό των δικαιωμάτων των εργαζομένων.
Σ’ αυτήν την σύγκρουση μεταξύ του δικαιώματος των ατόμων στην επιδίωξη κέρδους και άλλων αναπαλλοτρίωτων κοινωνικών δικαιωμάτων, η Δικαστική Λειτουργία οφείλει κατά την συμβιβαστική λογική του Συντάγματος να τηρεί ίσες αποστάσεις. Δεν μπορεί να εξυπηρετεί κανέναν συγκυριακό πολιτικό στόχο ούτε να στρατεύεται στα οικονομικά πλάνα της κάθε κυβέρνησης. Τέλος, να μην ξεχνούμε συνάδελφοι την ιδιόμορφη θέση μας στην κοινωνία. Αφενός την συνταγματική αποστολή μας στην υπηρεσία του ενός εκ των τριών θεμελιωδών πυλώνων της Δημοκρατίας, αφετέρου την μισθολογική, φορολογική, ασφαλιστική, συνταξιοδοτική μας αντιμετώπιση με όρους ανάλογους –ορισμένες φορές και χειρότερους- με αυτούς που ισχύουν για όλους τους άλλους εργαζόμενους.

(ΙΙ) Το δεύτερο θέμα της σημερινής Ημερήσιας Διάταξης αφορά την ανάγκη κρατικής στήριξης και ενίσχυσης των δομών της Δικαιοσύνης. Είχα την ευκαιρία και σε προηγούμενη Γενική Συνέλευση να παραθέσω τις διαρκώς μειούμενες δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την Δικαιοσύνη. Από τα 914 εκ. το 2009 φτάσαμε σταδιακά στα 622 εκ. το 2017, ενώ πέρσι στον προϋπολογισμό του 2019 για το Υπουργείο Δικαιοσύνης προβλέπονταν 657 εκ. ευρώ. Φέτος ο Κρατικός Προϋπολογισμός για το Υπουργείο Δικαιοσύνης προβλέπει 532 εκ. ευρώ και εάν σ’ αυτά συνυπολογίσουμε και τα 120 εκ. ευρώ που πηγαίνουν στην Γενική Γραμματεία Αντεγκληματικής Πολιτικής, πάλι παρατηρούμε ότι βρισκόμαστε στα περσινά επίπεδα. Και τούτο ενώ τα προβλήματα από την υποχρηματοδότηση στη Δικαιοσύνη όλη την προηγούμενη δεκαετία έχουν γίνει ήδη ορατά και είναι πλέον οξυμένα. Η κύρια πηγή χρηματοδότησης των Δικαστικών Κτιρίων είναι το ΤΑΧΔΙΚ. Σχεδόν όλες οι δαπάνες για την συντήρησή τους, την αναλώσιμη ύλη, την θέρμανση προέρχονται όχι από τον Κρατικό Προϋπολογισμό αλλά από το συγκεκριμένο Ταμείο. Μετά την μεταφορά της ΓΓ Αντεγκληματικής Πολιτικής στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη ψηφίστηκε τροπολογία που προβλέπει τη μείωση του ποσοστού που αποδίδει το Δημόσιο στο ΤΑΧΔΙΚ από 30% σε 10%. Υπάρχουν δικαστήρια και εισαγγελίες που λόγω της έλλειψης κρατικής χρηματοδότησης προσφεύγουν στο Ταμείο της Ένωσής μας για να καλύψουν άμεσες και επιτακτικές ανάγκες τους. Υπάρχουν δικαστήρια και εισαγγελίες που λόγω έλλειψης πετρελαίου τους χειμερινούς μήνες δεν έχουν θέρμανση και υποχρεώνονται να διεξάγουν δίκες σε παγωμένες αίθουσες. Βλέπετε εδώ στην αίθουσα τελετών του Εφετείου Αθηνών, όπου διεξάγονται και δίκες αλλά γίνονται και εκδηλώσεις, ότι τα 2/3 των λαμπτήρων είναι εκτός λειτουργίας εδώ και χρόνια και δεν αντικαθίστανται γιατί χρειάζεται κονδύλιο να στηθούν σκαλωσιές και να τους αντικαταστήσουν. Θεωρώ ότι πριν ασχοληθεί το Υπουργείο με τις τηλεδιασκέψεις και την διείσδυση νέων τεχνολογιών στη Δικαιοσύνη –χωρίς βέβαια να υποτιμούμε την σπουδαιότητά τους στη σύγχρονη εποχή- θα πρέπει να αυξηθούν οι πόροι για να λυθούν τα χρόνια προβλήματα συντήρησης των Δικαστικών Μεγάρων. Διάβασα σε ομιλία σας κ. Υπουργέ, ότι στους σχεδιασμούς της Κυβέρνησης είναι η δημιουργία αξιόπιστων υποδομών σε όλες τις Εφετειακές Περιφέρειες της Χώρας και ότι στο τραπέζι δεν βρίσκονται μόνο οι πεπερασμένοι πόροι του ΤΑΧΔΙΚ, αλλά επενδύετε ταυτόχρονα σε «νέα εναλλακτικά εργαλεία όπως οι συμπράξεις Δημοσίου με τον Ιδιωτικό Τομέα που θα εξασφαλίσουν χωρίς δημοσιονομικό κόστος άρτιες υποδομές για τους πολίτες και τους δικαστικούς λειτουργούς». Θα θέλαμε ειλικρινά να μας εξηγήσετε σε ποιους τομείς των υποδομών της Δικαιοσύνης θα συμπράττει ο ιδιωτικός τομέας και ποια είναι τα ανταλλάγματα που θα λαμβάνει. Είναι σύμπτωση και τυχαίο γεγονός ότι αυτή τη στιγμή ξεκίνησε συζήτηση και για την μετατροπή των δημοσίων νοσοκομείων σε ΝΠΙΔ με συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα; Μήπως υπάρχουν ανάλογες σκέψεις και για την Δικαιοσύνη; Αναφερθήκατε επίσης κ. Υπουργέ σε έναν χωροταξικό ανασχεδιασμό των Δικαστηρίων, σε έναν «Δικαστικό Καλλικράτη». Πρόκειται για μία ανακατανομή των οργανικών θέσεων των δικαστικών λειτουργών σε Δικαστήρια και Εισαγγελίες με βάση ενδεχομένως στατιστικά στοιχεία για τις κατά κεφαλήν χρεώσεις ή μήπως σχεδιάζεται η συγχώνευση Δικαστηρίων και Εισαγγελιών σε ευρύτερες Περιφέρειες και άρα η κατάργηση ορισμένων υφιστάμενων Δικαστηρίων; Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα ήταν και βάσιμος λόγος για να μην προχωρήσουν οι αναγκαίες προσλήψεις δικαστικών υπαλλήλων, οι οποίοι στενάζουν κυριολεκτικά κάτω από εξοντωτικές συνθήκες εργασίας; Θεωρώ ότι η όποια αλλαγή στον χωροταξικό σχεδιασμό των Δικαστηρίων δεν σχετίζεται με τις ανάγκες σε αύξηση του αριθμού των δικαστικών υπαλλήλων. Οι ανάγκες αυτές συνδέονται αποκλειστικά και μόνο με τον ρυθμό αύξησης των υποθέσεων που εισάγονται σε Δικαστήρια και Εισαγγελίες.
Από την 1η Ιανουαρίου 2019 έπαψε να ισχύει το νομοθετικό «πάγωμα» των μισθολογικών ωριμάνσεων και των χρονοεπιδομάτων και συνεπώς το Δημόσιο θα έπρεπε να έχει τους μηχανισμούς ώστε αυτόματα να ενσωματώνονται τα επιδόματα στους μισθούς των δικαστικών λειτουργών. Έχει περάσει ήδη ένα έτος και οι περισσότεροι συνάδελφοι εξακολουθούν να λαμβάνουν μισθό χωρίς επιδόματα με την δικαιολογία ότι δεν υπάρχουν υπάλληλοι στο Υπουργείο που θα ασχοληθούν με τον υπολογισμό των ατομικών πράξεων. Φαντάζει πράγματι αντιφατικό από τη μια μεριά να μιλάμε για υπερδιογκωμένο δημόσιο τομέα και από την άλλη να επικαλείστε την έλλειψη δημοσίων υπαλλήλων ώστε να συμμορφωθείτε στις νομικές υποχρεώσεις σας. Το θέμα σας το θέσαμε κ. Υπουργέ ήδη από τον Ιούλιο και κατόπιν σε αλλεπάλληλες τηλεφωνικές οχλήσεις μου και προς τον κ. Υφυπουργό. Προσφέρθηκαν τα Δικαστήρια να θέσουν στην διάθεση του Υπουργείου υπαλλήλους ώστε να συντομεύσουν οι διαδικασίες. Θεωρώ απαράδεκτο να υπάρχει τέτοια κωλυσιεργία και να μην συμμορφώνεται η Διοίκηση όχι μόνο στην υποχρέωσή της να σεβαστεί την αμετάκλητη απόφαση 209/2018 του Ειδικού Δικαστηρίου για επιστροφή των αντισυνταγματικά μη καταβληθέντων επιδομάτων της περιόδου 2017-2018, αλλά και για την καταβολή των επιδομάτων από τις αρχές του τρέχοντος έτους.
Με την ψήφιση και εφαρμογή των νέων Ποινικών Κωδίκων αναδείχθηκε το ζωτικής σημασίας αίτημα της Ένωσης για αύξηση των οργανικών θέσεων Δικαστών και Εισαγγελέων. Μετά από πολλά υπομνήματα που υποβάλλαμε στην προηγούμενη Κυβέρνηση, τελικά με την ΠΝΠ του Ιουνίου του 2019, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Α’ 106/2019, προβλέφθηκαν 85 νέες οργανικές θέσεις δικαστών και εισαγγελέων. Θεωρήσαμε σημαντική επιτυχία την πρόβλεψη αυτών των θέσεων καθώς θα αποφόρτιζαν από την συσσωρευμένη ύλη ιδίως στα ποινικά ακροατήρια. Η ΠΝΠ δεν επικυρώθηκε από τη νέα Βουλή, στη συνάντηση ωστόσο που είχε το ΔΣ της Ένωσής μας με σας κ. Υπουργέ στα τέλη Ιουλίου, δεσμευτήκατε να μας απαντήσετε σύντομα. Στις 30 Οκτωβρίου επανυποβάλαμε το αίτημα στο Υπουργείο και προβήκαμε σε μια αναλυτική παράθεση των θέσεων που απαιτούνται ανά βαθμό δικαιοδοσίας λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες Δικαστηρίων και Εισαγγελιών. Μέχρι σήμερα το αίτημά μας δεν ικανοποιήθηκε, κρατάμε όμως την υπόσχεση που δώσατε στη Βουλή πριν λίγες εβδομάδες για μια μεγάλη αύξηση οργανικών θέσεων. Δεν σας κρύβω ωστόσο την μεγάλη δυσαρέσκεια του Δικαστικού Σώματος από την επιμονή σας να προβείτε σε μια μεγάλη ανακατανομή των θέσεων Προέδρων Εφετών και Εφετών, χωρίς προηγούμενα να ενημερώσετε και να διαβουλευτείτε με τις Ενώσεις. Καταθέσατε μια τροπολογία την παραμονή της ψήφισής της στη Βουλή και μέσα σε μία ημέρα διαβάσατε την σφοδρή εναντίωση που έφερε η πλειοψηφία των 8 μελών του ΔΣ της Ένωσής μας. Ποιος ήταν ο εξαιρετικά σπουδαίος λόγος κ. Υπουργέ, για τον οποίο δεν μπορούσατε να περιμένετε και να διαβουλευτείτε μαζί μας; Αυτός ο σπουδαίος λόγος ανέκυψε ξαφνικά στις 26 Νοεμβρίου και έπρεπε να επιλυθεί στις 28 Νοεμβρίου; Άκουσα ότι επικαλεστήκατε δημόσια ότι τάχα η Ένωσή μας στη συνάντηση που είχαμε στις 30 Ιουλίου σας το ζήτησε. Δεν είναι ακριβές αυτό που είπατε κύριε Υπουργέ. Η Ένωσή μας –και αυτό είναι αποτυπωμένο στο δελτίο τύπου που εκδώσαμε την επομένη ημέρα- σας ζήτησε κατ’ αρχήν αύξηση οργανικών θέσεων όλων των βαθμών δικαιοδοσίας και ειδικότερα για τις θέσεις των Προέδρων Εφετών να εξετάσετε τη δυνατότητα αύξησης μέχρι τον αριθμό των προεδρευόντων Εφετών στα τρία μεγαλύτερα Εφετεία. Δεν σας ζητήσαμε ποτέ κατάργηση θέσεων Εφετών, δεν σας ζητήσαμε ποτέ ανακατανομή των θέσεων. Αυτό το έκανε πρόσφατα η Ένωση Εισαγγελέων, η οποία ενώ πριν 2 εβδομάδες εξέδιδε Δελτίο Τύπου διαμαρτυρόμενη για την επίμαχη τροπολογία, σήμερα διεκδικεί ανακατανομή θέσεων για τους Εισαγγελείς Εφετών. Θεωρώ ότι με τέτοιες αντιφατικές δηλώσεις και χωρίς κανέναν υπολογισμό των συνεπειών μιας πρότασης, δημιουργείται σύγχυση στους συναδέλφους και προσφέρονται κακές υπηρεσίες στο Σώμα. Μας κάνει επίσης εντύπωση κ. Υπουργέ, ότι ενώ στη συνάντηση που είχαμε προβάλαμε 9 συνολικά αιτήματα, εσείς δεν ικανοποιήσατε κανένα από αυτά, αλλά σπεύσατε να ρυθμίσετε ένα ζήτημα που θα προκαλέσει τεράστια αναστάτωση στη λειτουργία των Εφετείων, ιδιαίτερα από το επόμενο δικαστικό έτος και θα επηρεάσει αρνητικά την υπηρεσιακή και οικογενειακή ζωή εκατοντάδων δικαστών. Τα μεγάλα Εφετεία της Χώρας (Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πειραιάς) έχουν ήδη διατυπώσει εγγράφως την αρνητική στάση τους στην τροπολογία επισημαίνοντας αναλυτικά τα προβλήματα που θα δημιουργηθούν στη Δικαιοσύνη, ενώ η Ένωσή μας κατέθεσε αίτημα στον κ. Πρόεδρο του Αρείου Πάγου για σύγκληση της διοικητικής Ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου εκφράζοντας τον προβληματισμό της για την συνταγματικότητα της ρύθμισης. Θεωρώ ότι η κατάργηση ή η αναστολή του άρθρου 38 ν. 4640/2019 μέχρι να γνωμοδοτήσει η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, θα είναι πράξη πολιτικής γενναιότητας μετά τις καθολικές αντιδράσεις του Δικαστικού Σώματος.

Ένα άλλο σημείο στο οποίο αξίζει κανείς να σταθεί είναι η πρόσφατη ομιλία του Υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης, του κ. Πιερακάκη, στην Ημερίδα της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας, όπου μεταξύ άλλων αναφέρθηκε στην εισαγωγή της τεχνητής νοημοσύνης στις δικαστικές υποθέσεις. Να μπορούν δηλ. οι αλγόριθμοι, διαβάζοντας τα δικόγραφα, να κάνουν έναν πρώτο έλεγχο σε σχέση με το ποια πρέπει να είναι η έκβαση μιας υπόθεσης. Το ρίσκο όπως παραδέχθηκε ο κ. Υπουργός είναι να υπάρχει αδιαφάνεια στους αλγορίθμους. Όσο θα πηγαίνουμε προς αυτήν την κατεύθυνση, συνέχισε, πρέπει η στρατηγική και τα τεχνολογικά σχήματα που θα χρησιμοποιούνται να τίθενται τα ίδια σε δημόσιο έλεγχο και οι αλγόριθμοι σε δημόσιο διάλογο μεταξύ των ειδικών. Δεν γνωρίζω κ. Υπουργέ ποιες ακριβώς είναι οι σκέψεις της Κυβέρνησης πάνω στο ζήτημα αυτό, ξέρω όμως τον προβληματισμό που επικρατεί στη Γαλλία και την νομοθετική απαγόρευση από τις αρχές αυτού του έτους της αλγοριθμικής ανάλυσης δικαστικών αποφάσεων. Οι τεχνολογίες αυτές εμπίπτουν στην κατηγορία της συμπεριφορικής ανάλυσης και φιλοδοξούν να καταστήσουν δυνατή την πρόβλεψη μελλοντικών δικαιοδοτικών κρίσεων μέσω του σχηματισμού profile για κάθε δικαστή, ώστε να μπορούν οι δικηγόροι να καταστρώνουν την στρατηγική τους και οι επιχειρήσεις να εκτιμήσουν την έκβαση των υποθέσεών τους. Και αν το σενάριο αυτό φαντάζει μακρινό και αποκρουστικό, κκ. συνάδελφοι, αν οδηγούμαστε σύντομα σε μια εποχή υποκατάστασης του δικαστή από τους αλγόριθμους, σε μια εποχή πλήρους αδιαφάνειας, να γνωρίζετε ότι στις ΗΠΑ η εφαρμογή τέτοιων τεχνικών συμπεριφορικής ανάλυσης θεωρείται αποδεκτή εξέλιξη της τεχνολογικής προόδου και δεν απαγορεύεται.
Οι σχέσεις των δικαστικών λειτουργών με τους δικηγόρους δεν ήταν πάντα ανέφελες, διατηρούσαν ωστόσο ένα επίπεδο πολιτισμού και ευπρέπειας. Ο ΔΣΑ είχε την τύχη να έχει στην ηγεσία του Προέδρους, που με το βάρος της προσωπικότητάς τους λάμπρυναν τον μεγαλύτερο επιστημονικό σύλλογο της Χώρας. Δεν μπορώ δυστυχώς να πω το ίδιο και για την σημερινή του ηγεσία, η οποία διαπνέεται από ένα τυφλό αντιδικαστικό μένος. Τη θέση των νομικών επιχειρημάτων έλαβαν οι προσωπικές ύβρεις, ο λαϊκισμός και η ψεύτικη υπεράσπιση των δικαιωμάτων των δικηγόρων. Τέτοια συμπεριφορά έχει γίνει πλέον κανόνας από τον Πρόεδρο του ΔΣΑ και δεν είναι μόνο η πρόσφατη κατηγορία που εξαπέλυσε εναντίον του Δικαστικού Σώματος, ότι τάχα συμμετείχε αντισυνταγματικά στις αρχαιρεσίες των Σωματείων από το 2001 και μετέπειτα αλλά και η προκλητική άποψή του ότι οι δικαστικοί λειτουργοί δεν δικαιούνται να συμμετέχουν στο μέλλον στις διαδικασίες αυτές επειδή παρατηρείται καθυστέρηση στην έκδοση αποφάσεων. Στις αιρετικές αυτές απόψεις του δεν έχει δυστυχώς γι’ αυτόν σύμμαχο ούτε το Σύνταγμα, ούτε το Συμβούλιο της Επικρατείας το οποίο επικαλείται, ούτε και τους ίδιους τους εργαζόμενους οι οποίοι επέλεξαν κατά κακή τους τύχη να διατυπώσουν την άποψη ότι η συμμετοχή δικαστικών λειτουργών αποτελεί γι’ αυτούς ύψιστη διασφάλιση του κύρους και του αδιάβλητου των αρχαιρεσιών. Η μη πρόσκληση του Προέδρου του ΔΣΑ στην φετινή Γενική μας Συνέλευση αποτελεί μια ένδειξη διαμαρτυρίας του Δικαστικού Σώματος στον τρόπο που επέλεξε προσωπικά ο ίδιος να πορευτεί.

(ΙΙΙ) Το ζήτημα της δικαστικής ανεξαρτησίας είναι κομβικής σημασίας για τη λειτουργία του Πολιτεύματος και για το λόγο αυτό επιμένουμε συχνά να το αναδεικνύουμε ως κυρίαρχο. Πριν δύο χρόνια διοργανώσαμε ειδική Διεθνή Ημερίδα με την παρουσία και του Προέδρου της Δημοκρατίας. Οι ανησυχίες της Διεθνούς Ένωσης Δικαστών για την θέση των δικαστικών συστημάτων παγκοσμίως φαίνεται ότι εντείνονται. Στη Γενική Συνέλευση της Ένωσής μας τον Δεκέμβριο του 2017 αναφέρθηκα στα συμπεράσματα και στους προβληματισμούς της 60ης Συνέλευσης της Διεθνούς Ένωσης ιδιαίτερα για χώρες που άρχιζαν τότε να εμφανίζουν κάποια ανησυχητικά σημάδια, όπως η Τουρκία, η Πολωνία, η Βουλγαρία. Ο κατάλογος των χωρών αυτών διευρύνεται και ανάλογης μορφής ζητήματα τίθενται πλέον και σε άλλα Κράτη, όπως στην Ουγγαρία και στη Ρουμανία. Σήμερα θα έχουμε την τιμή και την χαρά να ακούσουμε από τον Πολωνό συνάδελφο, Bogdan Jedrys, την κατάσταση της Δικαιοσύνης στην χώρα του, καθώς εξακολουθεί να βρίσκεται στο επίκεντρο του Ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Είναι η προβολή ενός δυστοπικού μέλλοντος πλήρους υποταγής της δικαστικής λειτουργίας στην αδηφάγο εκτελεστική. Η σημασία της παρέμβασης του συναδέλφου είναι πρόδηλη. Δεν έχει μόνο χαρακτήρα ενημέρωσης για τον τρόπο που μία ευρωπαϊκή Κυβέρνηση προσπαθεί επίμονα να χειραγωγήσει και να καθυποτάξει τη Δικαιοσύνη. Προσφέρεται για σοβαρό προβληματισμό και συζήτηση, αποτελεί αφορμή για εντονότερη επαγρύπνηση. Μία Δικαστική Ένωση σε μία μικρή Χώρα μπορεί να έχει επιτυχία μόνο εφόσον αξιοποιεί την πείρα άλλων Χωρών. Και για μια τέτοια αξιοποίηση δεν αρκεί η απλή γνώση της πείρας αυτής. Εκείνο που χρειάζεται είναι να μπορούμε να βλέπουμε την πείρα αυτή κριτικά και να την επαληθεύουμε με αυτοτέλεια.
Στη Χώρα μας η πολιτική εξουσία έχει έναν ιδιόμορφο τρόπο να αντιλαμβάνεται την δικαστική ανεξαρτησία. Σε επίπεδο διακηρύξεων και κανονιστικού πλαισίου υπάρχει ένα ισχυρό πλέγμα εγγυήσεων της προσωπικής και λειτουργικής μας ανεξαρτησίας. Θα μπορούσε βεβαίως το πλέγμα αυτό να ενισχυθεί εάν τα πολιτικά κόμματα εξουσίας υιοθετούσαν τις προτάσεις της περσινής μας Γενικής Συνέλευσης με αφορμή την διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος. Το ουσιωδέστερο ωστόσο πρόβλημα είναι το χάσμα που υπάρχει ανάμεσα στις διακηρύξεις και στην πράξη. Τα προηγούμενα χρόνια η Ένωση ασχολήθηκε κατά κόρον με τις δηλώσεις του αναπληρωτή Υπουργού Υγείας του κ. Πολάκη και τις κατήγγειλε τόσο με Δελτία Τύπου όσο και με αναφορές στην Ευρωπαϊκή Ένωση Δικαστών. Τον περασμένο μήνα είχαμε την υπόθεση του βουλευτή κ. Σαλμά, η οποία είναι χαρακτηριστική και θα την χρησιμοποιήσω ως παράδειγμα όχι μόνο για το πώς αντιλαμβάνεται ένας πολιτικός την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, αλλά πως αντιμετωπίζεται η συμπεριφορά του από τμήματα του ιδεολογικού μηχανισμού του Κράτους, των διαμορφωτών της κοινής γνώμης, όπως τα πολιτικά κόμματα, οι δικαστικές ενώσεις και τα μέσα ενημέρωσης. Μετά την καταγγελία στην οποία είχε θεσμικό καθήκον να προβεί η Ένωσή μας αφού πληροφορηθήκαμε την ενέργεια του βουλευτή να κάνει τηλεφωνική παρέμβαση σε δικαστή που δίκαζε την υπόθεσή του, ο πρώτος όχι μόνο δεν αναγνώρισε το λάθος του αλλά δικαιολόγησε με κυνικότητα την πράξη του εκφράζοντας και την αγανάκτησή του για τον διασυρμό που υπέστη, διότι θεώρησε ότι είναι νόμιμο δικαίωμά του να ζητάει επίσπευση της υπόθεσής του. Είναι κοινός τόπος βεβαίως ότι παρέμβαση σε εκκρεμή δικαστική υπόθεση δεν μπορεί να γίνει όχι μόνο στην ουσιαστική κρίση του δικάζοντος αλλά ούτε και σε παρεμπίπτουσα. Μέλος της νομοθετικής λειτουργίας επομένως φαίνεται να μην κατανοεί το απαράδεκτο της πράξης του. Και η Κυβέρνηση όμως αντί να κάνει κάποιο σχόλιο υποστηρικτικό της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, όπως όλοι αναμέναμε, καλύπτει τον βουλευτή με την σιωπή της. Η Ένωση Εισαγγελέων από την άλλη μεριά προβαίνει σε μια ακατανόητη ανακοίνωση την επομένη ημέρα της δικής μας και διαστρεβλώνοντας πλήρως τα γεγονότα αναφέρεται σε «δήθεν παρέμβαση», σε δικαίωμα του πολίτη να ενημερώνεται για την πορεία της υπόθεσής του και σε κόσμια τηλεφωνική επικοινωνία του βουλευτή, ενώ ο ίδιος παραδέχτηκε ότι δεν τηλεφώνησε απλά για να ενημερωθεί για το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η υπόθεση αλλά για να ζητήσει επίσπευση. Δικαιολογεί συνεπώς η Ένωση Εισαγγελέων απόλυτα την ενέργεια του βουλευτή και νομιμοποιεί κάθε μελλοντική παρέμβαση διαδίκου σε εκκρεμή υπόθεση αρκεί να γίνεται με κόσμιο τρόπο. Τα Μέσα Ενημέρωσης, συνεπή στο έργο που ανέλαβαν, προέβαλαν περισσότερο την δικαιολογία του βουλευτή παρά την ίδια την καταγγελία έχοντας σαφή στόχευση να καταπραϋνθούν οι κοινωνικές αντιδράσεις, να εμφανιστεί ο βουλευτής ως θύμα της καθυστέρησης απονομής της Δικαιοσύνης και τελικά η Ένωσή μας ως υπερβολική στις αντιδράσεις της.
Η υπόθεση του βουλευτή κ. Σαλμά είναι εξόχως διδακτική και μας βοηθάει να αυξήσουμε την εμπειρία μας πάνω σε ένα ζήτημα που πολλές φορές προσεγγίζουμε θεωρητικά αλλά δυσκολευόμαστε να το αντιμετωπίσουμε στην ουσία του. Αντιλαμβανόμαστε ότι η έννοια της «δικαστικής ανεξαρτησίας» είναι μια έννοια ρευστή και νοηματοδοτείται από τα συμφέροντα και τη θέση την οποία κάποιος κατέχει στο πολιτικό ή οικονομικό σύστημα. Λόγω του εμβληματικού χαρακτήρα της αρχής της διάκρισης των εξουσιών και της αίγλης με την οποία περιβάλλεται από την εποχή της Γαλλικής Επανάστασης, οι πολιτικοί δεν χάνουν την ευκαιρία να την επικαλούνται για να προσδώσουν μεγαλύτερο κύρος στις πράξεις τους οι οποίες περνούν μέσα από το φίλτρο νομιμοποίησης της δικαστικής κρίσης. Συμπληρωματικά με την αρχή της ισότητας και της μη διάκρισης των πολιτών ανάλογα με την κοινωνική τους θέση, η αρχή της δικαστικής ανεξαρτησίας θωρακίζει τους πολιτικούς από την ανεπιθύμητη κριτική της ιδιαίτερης ευνοϊκής μεταχείρισης. Από τη στιγμή όμως που η αφηρημένη «δικαστική ανεξαρτησία» μετουσιώνεται σε πράξη αμφισβήτησης κυβερνητικών επιλογών ή ειδικών προσωπικών προνομίων, τότε όλο το πολιτικό- οικονομικό- μιντιακό σύστημα αφρίζει από ιερή αγανάκτηση. Ο καταγγέλων δικαστής γίνεται απολογούμενος διότι δεν ενέδωσε στα απροκάλυπτα ή συγκαλυμμένα, στα κόσμια ή άκομψα κελεύσματα όλων όσων επικαλούνται με υποκρισία την ανεξαρτησία μας.

Συνάδελφε δικαστή και εισαγγελέα, στον δρόμο της προσωπικής σου αξιοπρέπειας δεν βαδίζεις μόνος. Η Ένωσή μας κι’ εγώ προσωπικά αυτό το μήνυμα θέλουμε να σου στείλουμε. Θα στεκόμαστε πλάϊ σου κάθε φορά που με παρρησία και σθένος εκτελείς τα καθήκοντά σου κόντρα στις αντιξοότητες και στα εμπόδια που ορθώνονται μπροστά σου. Κόντρα σε όλους όσους θέλουν να σε πείσουν ότι είναι συνετό να προσπερνάς με αδιαφορία τις κάθε είδους αθέμιτες παρεμβάσεις, ότι πρέπει να επικεντρώνεσαι μόνο στα επαγγελματικά σου καθήκοντα και να θεωρείς ασήμαντες τις κοινές υποθέσεις, ότι πρέπει να μάθεις να συμβιβάζεσαι με την πραγματικότητα της αδιαφάνειας, της επιδίωξης ατομικού οφέλους, των υπόγειων διαδρομών. Η δικαστική ανεξαρτησία έχει περιεχόμενο μόνο όσο εσύ αισθάνεσαι απρόσβλητος από επιρροές, όσο δεν θα τολμά κανείς να παρεμβαίνει στο έργο σου, όσο θα μπορείς να κάνεις με ελεύθερη σκέψη σκληρή κριτική σε κάθε τι στρεβλό που παρατηρείς στον χώρο μας, σε κάθε τι που σε πληγώνει και σε προσβάλει σαν ελεύθερο και υπεύθυνο άτομο. Έτσι έχεις υποχρέωση συνάδελφε να περιφρουρήσεις το κύρος της δικαστικής έδρας που έχεις την τιμή να κατέχεις, και η οποία –παραφράζοντας τον Αριστόβουλο Μάνεση- είναι φυσικό εφόσον βρίσκεται στο ύψος της, να δέρνεται από τις πολιτικές καταιγίδες.

ΜΙΚΤΟ ΟΡΚΩΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ- Σχέδια αποφάσεων μετά τους νέους Κώδικες, Χρήστος Νάστας, Πρόεδρος Εφετών

Επί της «ανοικτής επιστολής» της συναδέλφου Αικατερίνης Ντόκα, Δημήτριος Φούκας, Πρόεδρος Πρωτοδικών, Αναπληρωτής γ.γ. ΕνΔΕ

Η απόπειρα της συναδέλφου να ταυτίσει μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Ενώσεώς μας, τα οποία δεν έχει το σθένος να κατονομάσει στην «ανοικτή επιστολή» που απέστειλε, με το φαινόμενο της, εκ μέρους εκλεγμένων στο ΔΣ συναδέλφων, κατάχρησης της εμπιστοσύνης των μελών της ΕνΔΕ προς το πρόσωπό τους, με σκοπό την ικανοποίηση προσωπικών φιλοδοξιών σχετικά με την κατάληψη θέσεων σε ανεξάρτητες αρχές κλπ, είναι απαράδεκτη και προσβλητική προς το σύνολο των συναδέλφων και των μελών του ΔΣ. Η συνάδελφος επιχειρεί να προωθήσει μία εναλλακτική εκδοχή της πραγματικότητας, συντάσσοντας ένα κείμενο που βρίθει ανακριβειών και προσβλητικών εκφράσεων.

Λίγα σχόλια, εν είδει απαντήσεως:

α)είναι ανακριβές ότι η αύξηση των οργανικών θέσεων των Προέδρων Εφετών κατά 86 με αντίστοιχη μείωση του αριθμού των οργανικών θέσεων Εφετών προωθήθηκε χωρίς να έχει αποτελέσει αίτημα της ΕνΔΕ και χωρίς προηγούμενη ενημέρωσή της. Το αληθές είναι ότι οι πρώτες σχετικές συζητήσεις σε επίπεδο Προεδρείου και ΔΣ έγιναν πριν δύο έτη και το αίτημα προωθήθηκε με την σύμφωνη γνώμη όλων των μελών του Προεδρείου και φυσικά του Προέδρου της ΕνΔΕ. Συμπεριελήφθη, μάλιστα, στα αιτήματα που ο πρόεδρος της ΕνΔΕ εξέθεσε κατά τη συνάντηση του ΔΣ με την ηγεσία του Υπουργείου Δικαιοσύνης στις 31-7-2019.

β)μετά την κατάθεση του σχεδίου διατάξεως στη Βουλή, ακολούθησε η έκδοση της από 26-11-2019 ανακοίνωσης των Χριστόφορου Σεβαστίδη, Χαράλαμπου Σεβαστίδη και Παντελή Μποροδήμου, οι οποίοι ζητούσαν την απόσυρση της διατάξεως, επικαλούμενοι άγνοια και έλλειψη ενημέρωσης. Ο Αντιπρόεδρος της ΕνΔΕ κος Βεργώνης προσπάθησε να υποβοηθήσει την μνήμη των ανωτέρω συναδέλφων υπενθυμίζοντάς τους το, γνωστό σε όλους πλέον, από 31-7-2019 δελτίο τύπου που συνέταξαν ο Πρόεδρος και ο Γενικός Γραμματέας της Ένωσης, στο οποίο γινόταν σαφής αναφορά στο εν λόγω αίτημα της Ένωσης. Το αποτέλεσμα ήταν να καταστεί η θέση των ως άνω συναδέλφων περί «άγνοιας» και «έλλειψης πληροφόρησης» μη υποστηρίξιμη. Το επικοινωνιακό κενό που προέκυψε μετά από αυτό φαίνεται να καλύπτεται με τη μέθοδο της διατύπωση κατηγοριών περί «συμφωνιών» μέσω «ανοικτών επιστολών».

γ)η συνάδελφος καταλήγει αξιώνοντας να λειτουργούμε «με μοναδικό γνώμονα το κοινό συμφέρον του Δικαστικού Σώματος», το οποίο –προφανώς- θεωρεί ότι εκφράζεται από την ίδια και ταυτίζεται με τις δικές της απόψεις και ότι «δεν μπορεί πλέον να γίνει ανεκτό να αποφασίζετε για εμάς χωρίς εμάς». Παραβλέπει η συνάδελφος ότι κάθε μέλος του ΔΣ έχει εκλεγεί με την ψήφο συναδέλφων, στη βάση απόψεων για το κοινό συμφέρον του Σώματος.
Θα συμφωνήσω με την συνάδελφο στο εξής: πράγματι οι εποχές έχουν αλλάξει. Οι εποχές των ηγεμονισμών και των ηγεμονίσκων έχουν περάσει.

Δημήτριος Φούκας
Πρόεδρος Πρωτοδικών
Αναπληρωτής γ.γ. ΕνΔΕ

Οι μάσκες έπεσαν, Χριστόφορος Σεβαστίδης, ΔΝ Εφέτης, Πρόεδρος της Ε.Δ.Ε.

Χριστόφορου Σεβαστίδη,
ΔΝ Εφέτη, Πρόεδρου της Ε.Δ.Ε.

 Με άρθρο που δημοσιεύσαμε την προηγούμενη εβδομάδα με τους συναδέλφους Χαράλαμπο Σεβαστίδη και Παντελή Μποροδήμο προκαλέσαμε όλα τα μέλη του ΔΣ, που δεν είχαν λάβει δημόσια θέση για το θέμα της τροπολογίας περί ανακατανομής των θέσεων Εφετών και Προέδρων Εφετών, να το κάνουν. Χαίρομαι διότι το άρθρο αυτό έγινε αφορμή να δημοσιοποιήσουν τις απόψεις τους τόσο ο κ. Σαλάτας όσο και ο κ. Λυμπερόπουλος (ο κ. Νάστας ακόμα σιωπά). Και αποκάλυψαν πραγματικά τόσο ενδιαφέροντα πράγματα και για το ποιος ενεργούσε κρυφά ερήμην της Ένωσης και για το ποιος τον στηρίζει. Μας επιτρέπουν επίσης να συνάγουμε και ορισμένα συμπεράσματα για την πορεία και την κατεύθυνση που θέλουν να δώσουν στην Ένωση από δω και πέρα.

Πρώτη κοινή διαπίστωσή τους είναι ότι εγώ προσωπικά γνώριζα και συμφωνούσα με το αίτημα των κκ Σαλάτα και Λυμπερόπουλου, όπως επίσης ότι ήμουν ενημερωμένος για τις δεκάδες επισκέψεις που πραγματοποιούνταν σε γενικούς γραμματείς, Υπουργούς, Προέδρους Αρείου Πάγου, Προϊσταμένους Εφετείων. Ομολογώ ότι στο ζήτημα της ανακατανομής των θέσεων στα Εφετεία ο κ. Σαλάτας με την υποστήριξη του κ. Λυμπερόπουλου έδειξαν ιδιαίτερη θέρμη. Το αίτημα ήταν γνωστό και δημόσια, αφού συμπεριλαμβανόταν στις θέσεις της ομάδας του κ. Σαλάτα ήδη από το 2015. Ποτέ όμως δεν το συζητήσαμε στο ΔΣ, ποτέ δεν το υιοθετήσαμε. Δε είναι δύσκολο να κατανοήσει κανείς τι έγινε, από ποιον και για ποιο λόγο. Ήδη ο Γ.Γ. της Ένωσης – που περίμενε να ψηφιστεί οριστικά η ρύθμιση πριν τοποθετηθεί επ’ αυτής (δεν ξέρεις ποτέ τι γίνεται!) – εξέθεσε αναλυτικά τον…αγώνα που έδωσε για τη νομοθέτηση αυτής της αύξησης οργανικών θέσεων των Προέδρων Εφετών, που για λόγο που μόνο εκείνος ξέρει, έπρεπε να προωθηθεί με αυτό τον μοναχικό τρόπο, από τον ίδιο προσωπικά και χωρίς ποτέ να συζητηθεί στο Δ.Σ. Διαβάζοντας κανείς τις έγγραφες εξηγήσεις που έδωσε, μπορεί να διακρίνει την αγωνία του να πείσει τον κάθε συνάδελφο, ότι ουδεμία επιβάρυνση θα επέλθει από την αύξηση αυτή. Είναι μια αγωνία που προκλήθηκε από το βάρος των αντιδράσεων, δεδομένου ότι όπως μάθαμε είχε ήδη ανακοινώσει στην Ολομέλεια του Εφετείου Αθηνών την επίμαχη τροπολογία ως δική του επιτυχία (!), λαμβάνοντας κατάλληλες απαντήσεις από τους παριστάμενους συναδέλφους. Αίτημα όμως της Ένωσης δεν μπορεί να είναι ό,τι δεν κάνει μεγάλη ζημιά, αλλά μόνο ό,τι οφελεί με κάποιο τρόπο τους συναδέλφους. Και ως προς αυτό, επιχείρημα ουδέν! Οι πρωτοβουλίες λοιπόν του κ. Σαλάτα πολλές φορές γνωστοποιούνταν εκ των υστέρων ή δεν γνωστοποιούνταν ποτέ. Και αναφέρω συγκεκριμένο παράδειγμα: Η πρώτη εθιμοτυπική επίσκεψή μου στον Υπουργό Δικαιοσύνης, κ. Τσιάρα, έγινε στις 25 Ιουλίου 2019. Την ημέρα εκείνη για πρώτη φορά με ενημέρωσε τηλεφωνικά και μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος ο κ. Σαλάτας, ότι είχε αποστείλει μόνος του την προηγούμενη εβδομάδα (στις 17 Ιουλίου) επιστολή στον Υπουργό με την οποία του ζητούσε-αποκλειστικά και μόνο- την ανακατανομή των θέσεων Εφετών και Προέδρων Εφετών, ακριβώς όπως προέβλεψε η ψηφισθείσα τροπολογία. Κατά τη συνάντηση του ΔΣ με τον Υπουργό στις 30 Ιουλίου, υποβάλαμε ως κύριο και βασικό αίτημα την αύξηση των οργανικών θέσεων όλων των βαθμών και ειδικά ως προς τις θέσεις των Προέδρων Εφετών να εξεταστεί η δυνατότητα αύξησης θέσεων μέχρι του αριθμού των προεδρευόντων Εφετών. Η Ένωση μιλούσε πάντοτε για αύξηση οργανικών θέσεων και αυτό είναι ξεκάθαρα αποτυπωμένο στο Δελτίο Τύπου της 31ης Ιουλίου 2019, του οποίου το περιεχόμενο σκοπίμως ορισμένοι παρερμηνεύουν. Δεν δεχτήκαμε να υποβάλουμε αίτημα κατάργησης θέσεων Εφετών ή ανακατανομής των θέσεων. Αυτός ήταν ο διακαής πόθος μόνο των κκ Σαλάτα και Λυμπερόπουλου, οι οποίοι δεν ασχολήθηκαν ποτέ με το κύριο αίτημα της Ένωσης για αύξηση των οργανικών θέσεων σε όλους τους βαθμούς. Από την άλλη μεριά γίνεται σε όλους αντιληπτό ότι δεν είχαμε την δυνατότητα να αρνηθούμε να τεθεί προς συζήτηση, έστω και διαφοροποιημένο, το αίτημα του Γενικού Γραμματέα που είχε την στήριξη και του Α’ Αντιπροέδρου της Ένωσης. Στις αγωνιώδεις προσπάθειες να δικαιολογήσει την τροπολογία ως συμφέρουσα το Δικαστικό Σώμα, ο κ. Σαλάτας ισχυρίζεται ότι βρήκε θιασώτες και ένθερμους υποστηρικτές τόσο τον πρώην Πρόεδρο του ΑΠ κ. Βασίλειο Πέππα, όσο και τον προϊστάμενο του Εφετείου Αθηνών κ. Κων. Σταμαδιάνο αλλά και τον πρώην Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου Δικαιοσύνης κ. Σάρλη, οι οποίοι ωστόσο, ενώ ήταν γνώστες του αιτήματος, δεν επιβεβαιώνουν την θετική άποψή τους για την ανακατανομή των θέσεων. Αλλά επειδή δεν βλάπτει και λίγη αυτοκριτική, νιώθω ότι οφείλουμε κι εμείς να αναλάβουμε την ευθύνη που μας αναλογεί, αφού δεν καταφέραμε να διαβλέψουμε την επελθούσα εξέλιξη στο χρόνο που θα είχε νόημα…

Αυτό που αποδείχθηκε εκ των πραγμάτων ήταν μια υπόγεια και κρυφή μεθόδευση με επισκέψεις, συναντήσεις, υποβολή υπομνημάτων και κάθε είδους πρωτοβουλίες, για να αλλάξουν εμμέσως τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης και μελλοντικά οι συσχετισμοί στην Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων. Αυτό το τελευταίο είναι κυρίως που ενδιαφέρει εντός και εκτός των τειχών.

Η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων τα προηγούμενα τρία χρόνια υιοθέτησε μια στάση ασυμβίβαστη με την εκτελεστική εξουσία σε κάθε τι που θεωρούσαμε ότι πλήττει τον πυρήνα της δικαστικής ανεξαρτησίας. Εκδώσαμε εκατοντάδες Ανακοινώσεις και Δελτία Τύπου και συγκρουστήκαμε όχι μόνο με Υπουργούς της τότε Κυβέρνησης (κκ. Πολάκη και Κοντονή), αλλά και με τον ίδιο τον Πρωθυπουργό. Μάλιστα η αντιπαράθεση ήταν τόσο σφοδρή και πρωτόγνωρη που η τότε Κυβέρνηση χαρακτήρισε την Ένωσή μας ως «Γραφείο Τύπου της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης».  Μέχρι εκείνο το σημείο ο κ. Λυμπερόπουλος αισθανόταν ιδιαίτερα ευτυχής και υποστήριζε όλες τις θέσεις μας. Από το καλοκαίρι του 2019 και μετέπειτα η στάση του όπως και του κ. Σαλάτα μεταβλήθηκε. Σε όλα τα θέματα που εισάγονταν προς συζήτηση στο ΔΣ παρατηρήσαμε μια πλήρη μεταστροφή. Αλλαγή στάσης στο θέμα της ιδιωτικής διαμεσολάβησης, άρνηση να αποστείλουμε στην Βουλή- όπως μας ζητήθηκε- τις θέσεις μας για τις τροποποιήσεις στους Ποινικούς Κώδικες, άρνηση να λάβουν θέση για την επαναφορά της Γενικής Γραμματείας Αντεγκληματικής Πολιτικής στο Υπουργείο Δικαιοσύνης, άρνηση του κ. Λυμπερόπουλου να εκδώσουμε Δελτίο Τύπου για την περικοπή της χρηματοδότησης του ΤΑΧΔΙΚ και τώρα άρνηση να αντιταχθούν σε μια τροπολογία που ανατρέπει την ισορροπία στο δεύτερο βαθμό της Δικαιοσύνης, που εισήχθη στα κρυφά και για την οποία δεν έγινε καμία διαβούλευση του Υπουργείου με την Ένωση. Η Ένωση δεν μπορεί να έχει στόχο την διαφύλαξη του κυβερνητικού γοήτρου. Σε μια τέτοια προοπτική που την είδαμε από νωρίς να καλλιεργείται, αντιταχθήκαμε και αρνηθήκαμε να συναινέσουμε. Ο πόλεμος που γίνεται αυτή τη στιγμή, αυτήν ακριβώς την αιτία έχει. Θα συνεχίσουμε να έχουμε μια ανεξάρτητη Ένωση από κάθε Κυβέρνηση, μία Ένωση σταθερή στις θέσεις και στις αρχές της ή μία Ένωση υπάκουη ή αντιδραστική ανάλογα με τις συγκυρίες;

Ο κ. Λυμπερόπουλος θυμήθηκε προφανώς την παλιά ιδιότητά του ως αποσπασμένος σύμβουλος του Υπουργού Δικαιοσύνης κ. Αθανασίου και απαντά στην επιστολή του με ύφος περισσότερο πολιτικού παρά δικαστή. Ας δούμε όμως πώς διαστρεβλώνει τα γεγονότα και πως αυτά τον διαψεύδουν πεισματικά: Με κατηγορεί για ηγεμονισμό και για προσπάθεια χειραγώγησης της ΕΔΕ. Αλήθεια, το γνώρισμα αυτό του χαρακτήρα μου, το ανακάλυψε ο κ. Λυμπερόπουλος τους τελευταίους 5 μήνες, επειδή προβάλαμε αντιρρήσεις σε κυβερνητικές επιλογές; Τολμά να ισχυριστεί ότι αρνήθηκα προσωπικά να εκδώσω Δελτίο Τύπου σε «εισβολή» αντιεξουσιαστών στον 7ο όροφο του Εφετείου, οι οποίοι έριξαν τρικάκια και αποχώρησαν, χωρίς να ασκηθούν σε βάρος τους ποινικές διώξεις, όταν όλοι οι συνάδελφοι γνωρίζουν τα δεκάδες Δελτία Τύπου που εκδόθηκαν αυτά τα χρόνια προς υποστήριξη συναδέλφων που δέχτηκαν ανοίκειες και συκοφαντικές επιθέσεις από πολιτικούς, οργανωμένες ομάδες, ΜΜΕ και δημοσιογράφους (μόνο αυτό το έτος εκδόθηκαν 7). Αυτό που έκανα ήταν να μην συναινέσω στην έκδοση ανακοινώσεων που θα γίνονταν αντικείμενο κομματικής εκμετάλλευσης και θα εξέθεταν την Ένωση ως προς την αντικειμενικότητά της. Σε μια εποχή που το θέμα της  «ασφάλειας» είχε γίνει κύριο πολιτικό διακύβευμα ο κ. Λυμπερόπουλος επέμενε στην έκδοση Δελτίων Τύπου ακόμα και όταν δημιουργούνταν κάποιο μικροεπεισόδιο στην οδό Λουκάρως, έξω από το Εφετείο Αθηνών. Σήμερα βέβαια κανένα ζήτημα ασφάλειας δεν βλέπει να τίθεται και γι’ αυτό δεν ζητάει την έκδοση Δελτίων Τύπου.

Θυμήθηκε την αρθρογραφία μου σε ένα ζήτημα που το θεωρώ ουσιώδες και είναι η κατοχύρωση των ανθρώπινων και συνταγματικά κατοχυρωμένων δικαιωμάτων και διαμαρτύρεται γιατί τάχα διατύπωσα την άποψή μου ενώ εκκρεμούσε η υπόθεση, ξεχνώντας φυσικά την δική του παρέμβαση στο ίδιο θέμα σε εντελώς διαφορετική κατεύθυνση. Αντίθετα εγώ θεωρώ πάντοτε χρήσιμο έναν επιστημονικό διάλογο, που προβληματίζει και ο οποίος είναι επίκαιρος, χωρίς βέβαια να παρεμβαίνει και χωρίς να ασκεί οποιουδήποτε είδους πιέσεις στους δικαστές.
Συχνά επαναλαμβάνει –θεωρώντας προφανώς ότι έχει ισχυρά επιχειρήματα- την έλλειψη ενιαίας στάσης της Ένωσης απέναντι στους νέους Κώδικες. Τα γεγονότα όμως τον διαψεύδουν οικτρά. Δύο μήνες πριν ψηφιστούν οι Κώδικες, ήδη δηλαδή από τον Απρίλιο του 2019, όλα τα μέλη του ΔΣ κατέθεσαν τις προτάσεις τους, προέβαλαν τις αντιρρήσεις τους επί συγκεκριμένων άρθρων και τις θέσεις αυτές τις υποβάλαμε στο Υπουργείο και στις Νομοπαρασκευαστικές Επιτροπές. Ήταν από τότε δημοσιευμένες και αναρτημένες στην ηλεκτρονική σελίδα της Ένωσης, ώστε να υπάρχει απόλυτη διαφάνεια. Ο κ. Λυμπερόπουλος δεν αρκούνταν σ’ αυτό. Επιθυμούσε να λάβει η Ένωση μια συνολική θέση και να καταδικάζει συλλήβδην τους Κώδικες και μάλιστα σε μια προεκλογική περίοδο για τη Χώρα, κατά την οποία το συγκεκριμένο θέμα αποτέλεσε σημείο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης. Πόσο απέχει από την επιστημονική ορθοκρισία και την σοβαρότητα μιας Δικαστικής Ένωσης να λαμβάνει θέση για ένα νομοθέτημα εκατοντάδων άρθρων, που το επεξεργάστηκαν νομικοί επιστήμονες για περισσότερο από μια τετραετία και να αποφαίνεται σε μερικές γραμμές αν είναι ορθό ή λάθος στο σύνολό του; Ποιόν θα εξυπηρετούσε μια τέτοια ανακοίνωση; Δεν παρασυρθήκαμε ούτε γίναμε μέρος του πολιτικού παιχνιδιού που παιζόταν εκείνες τις ημέρες. Κινηθήκαμε με μεθοδικότητα και ψυχραιμία. Στην επανεξέταση των άρθρων των Κωδίκων πραγματοποιήθηκε μια φανερή ψηφοφορία μεταξύ των μελών του ΔΣ και στείλαμε ως εκπροσώπους της Ένωσης στις Νομοπαρασκευαστικές Επιτροπές τον κ. Λυμπερόπουλο και τον κ. Βεργώνη. Στη συνέχεια πραγματοποιήσαμε το μεγαλύτερο επιστημονικό συνέδριο που ανέλαβε μέχρι σήμερα η Ένωση για να ενημερωθούν οι συνάδελφοι για τις αλλαγές που επήλθαν. Κι ενώ μέχρι τότε αναδεικνύαμε τις θέσεις μας δημόσια, στο ΔΣ της 7ης Νοεμβρίου 2019 οι κκ Σαλάτας και Λυμπερόπουλος επέμεναν να συγκαλύψουμε τη διαφωνία της Ένωσης με την τροποποίηση του άρθρου 390 ΠΚ για την κακουργηματική απιστία και να μην στείλουμε υπόμνημα στη Βουλή, όπως μας είχε ζητηθεί κατά την διαδικασία ακρόασης των φορέων.

Τέλος διαμαρτύρεται γιατί στην επανυποβολή του αιτήματος για τις νέες οργανικές θέσεις προς το Υπουργείο στις 30-10-2019 αποφάσισε κατά πλειοψηφία το Προεδρείο να ζητήσει περισσότερες θέσεις στα Πρωτοδικεία και λιγότερες στα Εφετεία. Συγκεκριμένα από τις 85 θέσεις που προέβλεπε η ΠΝΠ, ζητήσαμε 30 θέσεις για  τα Εφετεία και 55 για τα Πρωτοδικεία, θεμελιώνοντας την άποψή μας στην μεγάλη αύξηση της ύλης των Πρωτοδικείων με την μεταφορά ποινικής ύλης από τα Εφετεία προς τα Πρωτοδικεία αλλά και στην επαναφορά του Μονομελούς Εφετείου Κακουργημάτων. Ο κ. Λυμπερόπουλος επέμενε στην αντιστροφή της πραγματικότητας και στην κάλυψη μόνο κατά 30 των θέσεων σε Πρωτοδικεία και Εισαγγελίες Πρωτοδικών σε όλη τη Χώρα, αριθμός προφανέστατα ανεπαρκής για ένα τόσο μεγάλο όγκο υποθέσεων που θα επωμιστούν οι συνάδελφοι στον πρώτο βαθμό.

Με τις δύο επιστολές των κκ Σαλάτα και Λυμπερόπουλου γίνεται φανερό ότι θεωρούν την ομάδα μας εμπόδιο στα σχέδια που έχουν από κοινού ετοιμάσει, στην πρόθεσή τους να φτιάξουν μια Ένωση υπάκουη και άφωνη σε μέτρα τα οποία έρχονται και μας αφορούν και τα οποία ενδεχομένως οι ίδιοι να γνωρίζουν καλά. Ακούω ήδη από τώρα την δυσαρέσκεια καλόπιστων συναδέλφων για τις δημόσιες αντιπαραθέσεις μεταξύ των μελών του ΔΣ. Θα μου ήταν και μένα ιδιαίτερα βολικό να επαναπαυθώ στη θέση του Προέδρου της Ένωσης, μακριά από συγκρούσεις και προσωπική φθορά, να ακολουθήσω την τακτική των κκ Σαλάτα και Λυμπερόπουλου και σε μια «ενότητα» αντιλήψεων και κοινών επιδιώξεων, να συναινέσω στην αλλαγή της στάσης της Ένωσης από το καλοκαίρι και μετά. Τέτοια επίπλαστη «ενότητα» που πίσω της κρύβει σκοπιμότητες, ποτέ μου δεν την επεδίωξα. Θεωρώ ότι περισσότερο πληγώνει την Ένωση η συγκάλυψη των προθέσεων και των αντιθέσεων, παρά η δημόσια αντιπαράθεση και η αποκάλυψη της αλήθειας. Και σ’ αυτό τον δρόμο θα εξακολουθήσω…

Η αύξηση των οργανικών θέσεων προέδρων εφετών. Τι συμβαίνει πίσω από τις ανακοινώσεις, Παναγιώτης Λυμπερόπουλος, Εφέτης, Α΄ Αντιπρόεδρος της ΕνΔΕ

Παναγιώτης Λυμπερόπουλος, Εφέτης, Α΄ Αντιπρόεδρος της ΕνΔΕ

Όσα έχουν καταγραφεί τις τελευταίες ημέρες με την δημόσια αντιπαράθεση (εξακολουθητική επιδίωξη ορισμένων συναδέλφων) έχουν δημιουργήσει ένα σύννεφο παραπληροφόρησης και ανησυχίας στους δικαστές . Πάντα πίστευα ότι αυτό που μας διακρίνει από άλλους χώρους είναι η διαφορετικότητα, το πάθος για την απόδοση δικαιοσύνης και την ανεύρεση της αλήθειας που δεν κάμπτεται, από συμπεριφορές οπαδικού τύπου, ακόμα και εκτός λειτουργήματος. Δυστυχώς θα πρέπει να παρέμβω δημόσια για την υπεράσπιση αυτού του αυτονόητου.

Επί της ουσίας του θέματος της τροπολογίας τις θέσεις προέδρων εφετών ποινικών δικαστηρίων:

1. Το παρόν προεδρείο της ΕνΔΕ στο θέμα των θέσεων είχε δύο στόχους : α) αύξηση οργανικών θέσεων σε όλους τους βαθμούς με βάση την μη κυρωθείσα ΠΝΠ , β) αύξηση οργανικών θέσεων προέδρων εφετών για την στελέχωση των ποινικών τμημάτων των εφετείων Αθήνας, Θεσσαλονίκης και Πειραιά.
2. Αυτό είναι αναμφισβήτητο καθώς αποτυπώνεται ξεκάθαρα στο από 31-7-2019 δελτίο τύπου της ΕνΔΕ μετά την συνάντηση με το νέο Υπουργό Δικαιοσύνης. Η χωριστή αναφορά των δύο αιτημάτων δείχνει ανενδοίαστα ότι ήταν δύο διαφορετικές επιδιώξεις γιατί η κάθε μία είχε διαφορετικό τρόπο υλοποίησης: α) η εκ νέου θεσμοθέτηση των οργανικών θέσεων της ΠΝΠ απαιτούσε τη συνεργασία του Υπουργείου Οικονομικών για την εξασφάλιση πιστώσεων και τον συντονισμό με την Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών, β) η θεσμοθέτηση των 86 θέσεων των Προέδρων Εφετών ως αποκλειστικώς προεδρευόντων στα ποινικά τμήματα των ανωτέρω εφετείων δεν είχε δημοσιονομικό κόστος και αυτό γιατί συνεπαγόταν την κατάργηση των αντίστοιχων θέσεων των εφετών .
3. Σε διαφορετική περίπτωση το αίτημα των 86 θέσεων προέδρων εφετών δεν θα ήταν αυτοτελές και θα προσαύξανε το αίτημα των θέσεων της ΠΝΠ.
4. Ουδέποτε η ΕνΔΕ θα μπορούσε να ζητήσει (80+86=)166 νέες οργανικές θέσεις λόγω του δημοσιονομικού κόστους, που θα απαιτούσε.
5. Η Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών δεν θα μπορούσε για πολλά χρόνια να εκπαιδεύσει επιπλέον 166 δικαστές.
6. Δεν θα ήταν σωστή (συνδικαλιστικά) επιλογή η τακτική της καθυστέρησης υλοποίησης μιας αδάπανης αύξησης οργανικών θέσεων με την εξάρτηση της από την υλοποίηση μιας αύξησης οργανικών θέσεων με δημοσιονομικό κόστος και σε βάθος χρόνου, δεδομένου ότι η σύμπτωση τους είχε τον κίνδυνο να οδηγήσει σε σημαντικές περικοπές αυτών.
7. Ήταν γνωστό στο προεδρείο ότι γίνονταν επαφές για τα δύο αιτήματα με θετική ή όχι αρνητική ανταπόκριση. Αυτή ακριβώς η κατάσταση αποτυπώθηκε στο από 31/7/2019 δελτίο τύπου , ως κοινή στόχευση του προεδρείου στη συνάντηση με τον Υπουργό Δικαιοσύνης. Στην στόχευση αυτή ουδείς εναντιώθηκε.

Είναι συνεπώς απολύτως ανακριβές ότι ο κ. Χριστόφορος Σεβαστίδης δεν γνώριζε κάτι σχετικό. Και επειδή ως δικαστής έχω μάθει εκτός από το καθήκον αληθείας να χρησιμοποιώ και την απλή λογική ζητώ από τους συναδέλφους μας να εκτιμήσουν τον παραπάνω συλλογισμό, γιατί τουλάχιστον η λογική εξακολουθεί να επιβεβαιώνει την πραγματικότητα.

Η κρίση που προκλήθηκε είναι τεχνητή . Η αφυπηρέτηση ενός δικαστή στην ηλικία των 65 ή των 67 ετών δεν είναι προβλέψιμη παρά μόνο όταν ο δικαστής πλησιάζει στην ηλικία αυτή. Μέχρι τότε η πρόγνωση δεν είναι δυνατή. Και ειλικρινά ας θυμηθούμε όλοι, αν πριν τεθεί το θέμα είχαμε κλειδωμένη εικόνα στο πότε θα γίνουμε εφέτες και πότε πρόεδροι εφετών.
Η σκοτεινή πλευρά της τροπολογίας:
Δυστυχώς σταδιακά τους τελευταίους μήνες υπάρχει μια αγωνιώδης προσπάθεια του κ. Χριστόφορου Σεβαστίδη να «χειραγωγήσει» την Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων και τα μέλη της. Αυτή η προσπάθεια έχει γνωρίσει διάφορα περιστατικά. Άλλοτε ήταν η άρνηση έκδοσης δελτίου τύπου ή ανακοίνωσης διαμαρτυρίας για επεισόδια εις βάρος δικαστικών λειτουργών , όπως πχ με το θέμα της εισβολής αντιεξουσιαστών στον έβδομο όροφο του Εφετείου Αθηνών ,μπροστά στην αίθουσα Εφετών και στο γραφείο του Εφέτη Ανακριτή για την τρομοκρατία, ή με την κυκλοφορία αφισών με φωτογραφίες δικαστών σε γνωστή δίκη. Άλλοτε, ανεπίτρεπτα παρεμβαίνοντας, με αρθρογραφία μέσα από την ιστοσελίδα της Ένωσης υπέρ της χορήγησης άδειας σε πολυισοβίτη καταδικασμένο για τρομοκρατικές ενέργειες, ενώ η υπόθεση του εκκρεμούσε ενώπιον του Δικαστικού Συμβουλίου Βόλου. Άλλοτε επιτιθέμενος φραστικά εναντίον των μελών του ΔΣ της ΕνΔΕ, όταν ελήφθη η απόφαση για την συνταγματικότητα της νέας ρύθμισης της διαμεσολάβησης, με χαρακτηρισμούς, όπως «Η επιλογή αυτή συνιστά ευθεία προσβολή του δικαστικού σώματος» ή «Η Δημοκρατία μέσω του Κοινοβουλίου και των εκπροσώπων του Δικαστικού Σώματος αναγνωρίζει επίσημα πλέον την αδυναμία της να παρέχει στους πολίτες βασικά συνταγματικά δικαιώματα και αναθέτει την περιφρούρηση αυτών των δικαιωμάτων στους επιχειρηματίες». Αλήθεια , η νέα αυτή τη φορά ομόφωνη απόφαση της Διοικητικής Ολομέλειας του Αρείου Πάγου συνιστά και αυτή «προσβολή του δικαστικού σώματος» ή ανάθεση της περιφρούρησης των δικαιωμάτων σε επιχειρηματίες»;

Η ηγεμονική αυτή συμπεριφορά είχε ένα ακόμα πολύ σημαντικό περιστατικό: τη σιωπή της ‘Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων κατά την ψήφιση των ποινικών κωδίκων. Η ΕνΔΕ δεν τοποθετήθηκε ποτέ για το περιεχόμενο των κωδίκων. Τεχνηέντως, ο κ.Χριστόφορος Σεβαστίδης αντιλαμβανόμενος το έλλειμμα επιχειρεί ατελέσφορα να εμφανίσει τη συμμετοχή στην διαβούλευση με την αποστολή των απόψεων του ΔΣ ως τοποθέτηση της Ένωσης. Η σιωπή όμως δεν διαψεύδεται. Η ΕνΔΕ ουδέποτε διαμαρτυρήθηκε γιατί δεν ακούστηκαν οι φορείς στη Βουλή πριν την ψήφιση των Κωδίκων. Υπέβαλα τότε (5/6/2009) μαζί με τον κ. Δημήτρη Φούκα γραπτό αίτημα στην γραμματεία της Ένωσης για σύγκληση έκτακτου διοικητικού συμβουλίου, το οποίο ουδέποτε συνεκλήθη με την επίκληση προσωπικού κωλύματος του κ. Χριστόφορου Σεβαστίδη να ταξιδέψει στην Αθήνα. Η σιωπή δεν ήταν όμως μόνον για τους ποινικούς κώδικες. Ήταν και για αυτή την περίφημη πράξη νομοθετικού περιεχομένου για την αύξηση οργανικών θέσεων. Ο τότε Υπουργός Δικαιοσύνης ουδέποτε πληροφόρησε επίσημα και ουσιαστικά την Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων για το περιεχόμενο της ΠΝΠ, ουδέποτε ζήτησε την άποψη του προεδρείου για την κατανομή . Και φυσικά ουδέποτε ο κ.Χριστόφορος Σεβαστίδης διαμαρτυρήθηκε για την συμπεριφορά του τότε Υπουργού. Ποιος είναι άραγε ο λόγος ; Επειδή δεν είμαι κακόπιστος για άλλες εκδοχές, θα δεχθώ την πιο ανώδυνη εξ αυτών και ταυτόχρονα επιβεβαιωτική της ηγεμονικής διάθεσης : ότι την διαπραγμάτευση την έκανε μόνος του αγνοώντας όλους τους άλλους , το ενωτικό προεδρείο, το διοικητικό συμβούλιο, τους εκλεγμένους αντιπροσώπους του Δικαστικού Σώματος. Και κάτι ακόμα : Η νέα πρόταση του προεδρείου της ΕνΔΕ για τις θέσεις της ΠΝΠ (που ελήφθη κατά πλειοψηφία) (απεστάλη στον Υφυπουργό Δικαιοσύνης με αρ.πρ.467/30-10-2019 δεν δημοσιοποιήθηκε ποτέ κατά περιεχόμενο, έτσι ώστε να φανεί με αριθμούς πώς ο κ.Χριστόφορος Σεβαστίδης εισηγήθηκε και πέτυχε την μείωση των θέσεων στον Β΄ βαθμό από συνολικά 50 σε συνολικά 30 , επιβαρύνοντας το χρόνο εξέλιξης των δικαστών του πρώτου βαθμού.

Λυπάμαι εξαιρετικά για την πορεία που πήρε η δημόσια εικόνα της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων. Μετά από αγώνες τριών ετών, με μεγάλο προσωπικό κόστος για όλους μας, για την προάσπιση της προσωπικής και λειτουργικής ανεξαρτησίας των δικαστικών και εισαγγελικών λειτουργών και για την υπεράσπιση του Κράτους Δικαίου να συζητούμε σήμερα δημόσια με κανόνες μικροπολιτικής και συμπεριφορές που δεν ταιριάζουν στο όραμα που όλοι έχουμε (πιστεύω συμπεριλαμβανομένου και του κ. Χριστόφορου Σεβαστίδη) για την Δικαιοσύνη.
Ας σταματήσουν λοιπόν οι μικροπολιτικές συμπεριφορές στο εσωτερικό του Δικαστικού Σώματος . Δεν είναι χρήσιμες παρά μόνον στους κακούς εαυτούς μας .

Ανοικτή επιστολή προς τα μέλη του Δ.Σ. της Ε.Δ.Ε.

της Αικατερίνης Ντόκα, Εφέτη, 

 μέλους της Εξελεγκτικής Επιτροπής της Ε.Δ.Ε.

     Για πολλά χρόνια είχαμε γίνει θεατές μιας θλιβερής πρακτικής να αναρριχώνται συνάδελφοι, που είχαν εκλεγεί με την ψήφο μας ως μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσής μας, να καταχρώνται την εμπιστοσύνη που δείξαμε στο πρόσωπό τους για να ικανοποιήσουν προσωπικές τους φιλοδοξίες και για να τοποθετηθούν, μετά την παραίτηση ή τη συνταξιοδότησή τους,  σε πολιτικές θέσεις ή σε Ανεξάρτητες Αρχές. Θεωρήσαμε πως αυτή η περίοδος είχε παρέλθει. Ωστόσο, τις τελευταίες μέρες παρακολουθούμε μια σειρά από γεγονότα που εγείρουν ερωτηματικά. Μετά την αιφνιδιαστική κατάθεση τροπολογίας στις 26.11.2019 στο νομοσχέδιο για τη διαμεσολάβηση στις εμπορικές και αστικές διαφορές, με την οποία αυξάνονται οι οργανικές θέσεις των Προέδρων Εφετών κατά ογδόντα έξι (86), με αντίστοιχη κατάργηση ογδόντα έξι (86) οργανικών θέσεων Εφετών, εκδόθηκαν ανακοινώσεις από μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου που θέτουν ερωτήματα ως προς τα πρόσωπα που προώθησαν το ανωτέρω αίτημα στο Υπουργείο Δικαιοσύνης. Ειδικότερα, με την από 26.11.2019 ανακοίνωση των Χριστόφορου Σεβαστίδη, Χαράλαμπου Σεβαστίδη και Παντελή Μποροδήμου, την από 27.11.2019 ανακοίνωση των Μαργαρίτας Στενιώτη, Κωνσταντίνου Βουλγαρίδη και Γρηγόρη Κομπολίτη και την από 27.11.2019 ανακοίνωση των Χαράλαμπου Μαυρίδη και Σταματίνας Γκαρά-Δημουλέα ζητήθηκε η άμεση απόσυρση της ως άνω τροπολογίας, η οποία προωθήθηκε χωρίς να έχει αποτελέσει αίτημα της Ένωσης και χωρίς προηγούμενη ενημέρωσή της. Εκδόθηκε στις 27.11.2019 ανακοίνωση από την αξιωματική αντιπολίτευση, όπου, σε σχέση με την τροπολογία αυτή, αναφέρεται ότι «…δημιουργεί σαφείς ενδείξεις ρουσφετολογικών εξυπηρετήσεων..». Ήδη η ως άνω τροπολογία αποτελεί ψηφισθέντα νόμο με αναδρομική ισχύ. Ειδικότερα, με τη διάταξη του άρθρου 38 του Ν. 4640/2019,  όχι μόνο καταργήθηκαν 86 οργανικές θέσεις εφετών και αυξήθηκαν αντίστοιχα οι θέσεις των Προέδρων Εφετών, αλλά ορίσθηκε ρητά πως τα ανωτέρω ισχύουν αναδρομικά από 1η Νοεμβρίου 2019 και ορίζεται καταληκτική ημερομηνία στο Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο Πολιτικής και Ποινικής Δικαιοσύνης να συνεδριάσει έως την 31η.1.2020 για την πλήρωση των ογδόντα έξι (86) νέων θέσεων των Προέδρων Εφετών. 

    Τα ερωτήματα που έχουν ήδη τεθεί από ορισμένα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου πρέπει να απαντηθούν. Το αίτημα αυτό πράγματι προωθήθηκε από κάποιο μέλος του Δ.Σ., χωρίς ενημέρωση και προηγούμενη συζήτηση στο Δ.Σ; Και αν τούτο συνέβη, με ποιόν τρόπο και με ποιες συμφωνίες έλαβε χώρα αυτή η προώθηση; Ποιόν εξυπηρετεί τελικά αυτή η ανακατανομή; Γιατί τόση σπουδή, διαρκούντος του δικαστικού έτους, χωρίς να υφίσταται κάποια έκτακτη περίσταση; Γιατί η αύξηση των οργανικών θέσεων των Προέδρων Εφετών να ισχύσει αναδρομικά από 1η Νοεμβρίου 2019 και να τεθεί καταληκτική ημερομηνία στη λήψη σχετικής απόφασης για την πλήρωση των θέσεων αυτών από το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο η 31η.1.2020; 

      Έχουν αναλογισθεί όσοι προώθησαν αυτήν την ρύθμιση τις συνέπειες που θα έχει η ανακατανομή των οργανικών θέσεων στην υπηρεσιακή και προσωπική ζωή πολλών συναδέλφων και στη εν γένει λειτουργία των  Εφετείων; Τα κενά που θα υπάρξουν διαρκούντος του δικαστικού έτους στα υπόλοιπα Εφετεία, λόγω των προαγωγών των υπηρετούντων σε αυτά Εφετών σε θέσεις Προέδρων Εφετών, είτε δεν θα πληρωθούν, είτε θα πληρωθούν με μεταθέσεις των υπηρετούντων Εφετών από τα Εφετεία Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά, που πλέον θα είναι υπεράριθμοι, αφού έχουν καταργηθεί, και μάλιστα αναδρομικά από 1.11.2019 οι οργανικές τους θέσεις. Ούτε βεβαίως συνεκτιμήθηκαν οι  δυσμενείς συνέπειες που θα επέλθουν σε συναδέλφους που δεν κατοικούν στην Αθήνα, οι οποίοι μάλιστα το μεγαλύτερο μέρος του υπηρεσιακού τους βίου υπηρετούν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους. Οι τελευταίοι  με την προαγωγή τους στο βαθμό του Προέδρου Εφετών θα μετακινηθούν, κατά την πλειοψηφία τους, στο Εφετείο της Αθήνας που θα απορροφήσει τον συντριπτικά μεγαλύτερο αριθμό των νέων Προέδρων Εφετών. Η δε αιτιολόγηση αυτής της ρύθμισης παραμένει έωλη. Θα έχει μεγαλύτερο κύρος το Μονομελές Εφετείο Κακουργημάτων επειδή θα προεδρεύει Πρόεδρος Εφετών ή θα έχει μικρότερο κύρος ο Πρόεδρος Εφετών που θα προεδρεύει στο Μονομελές Εφετείο Κακουργημάτων και του οποίου οι αποφάσεις θα κρίνονται στο Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων, όπου μετέχουν δύο Εφέτες; Και για ποιον λόγο διακρίνουμε τα Τριμελή και Μονομελή Εφετεία αφενός της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης και του Πειραιά, τα οποία πρέπει να έχουν κύρος και να προεδρεύει σε αυτά Πρόεδρος Εφετών, από τα Εφετεία της υπόλοιπης χώρας, στα οποία θα προεδρεύουν Εφέτες, κάποιες φορές άρτι προαχθέντες;

    Έχετε εκλεγεί με την ψήφο μας για να αγωνίζεστε για τα δικά μας συμφέροντα και αιτήματα. Σας έχουμε περιβάλει, κάποιους από εσάς για πολλά έτη, με εμπιστοσύνη και απολαμβάνετε της αναγνώρισης, της προβολής και της εξουσίας που σας παρέχεται, μέσα από την εκλογή σας στο Διοικητικό Συμβούλιο της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων, για να ακούγεται η δική μας φωνή. Αξιώνουμε να λειτουργείτε με μοναδικό γνώμονα το κοινό συμφέρον του Δικαστικού Σώματος χωρίς δεύτερες σκέψεις. Οι εποχές έχουν αλλάξει. Οι συνάδελφοι ενημερωνόμαστε άμεσα για τις εξελίξεις και ο χώρος είναι τόσο μικρός που όλοι γνωριζόμαστε καλά. Δεν μπορεί πλέον να γίνει ανεκτό να αποφασίζετε για εμάς χωρίς εμάς. 

Θεσσαλονίκη, 1/12/2019

ΑΥΞΗΣΗ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΠΡΟΕΔΡΩΝ ΕΦΕΤΩΝ

Αθήνα 2-12-2019
Νίκος Χρ Σαλάτας

Γ. Γραμματέας ΕΔΕ

ΑΥΤΗ ΕΙΝΑΙ Η ΑΛΗΘΕΙΑ

     Είναι πολύ λυπηρό ότι οι εκ των συναδέλφων που απαρτίζουν το ΔΣ της Ένωσής μας, Χριστόφορος  Σεβαστίδης , Χαράλαμπος Σεβαστίδης , Παντελής Μποροδήμος ,Μαργαρίτα Στενιώτη , Κωνσταντίνος Βουλγαρίδης, Γρηγόριος Κομπολίτης , Χαράλαμπος Μαυρίδης και Σταματία Γκαρά , οι οποίοι ανήκουν σε τρεις διαφορετικές συνδικαλιστικές ομάδες, με αντίστοιχες ανακοινώσεις προς την ιδία κατεύθυνση  , εν γνώσει τους παραποίησαν την αλήθεια , ως προς το επίμαχο θέμα , παραπλανώντας πολιτικά κόμματα , μερίδα του ηλεκτρονικού και έντυπου τύπου , συκοφαντώντας τα υπόλοιπα επτά μέλη του ΔΣ της Ένωσής μας , δηλητηριάζοντας και διχάζοντας τους συναδέλφους .Η γνώση δε αυτή προκύπτει αδιαμφισβητήτως από το από 30-7-2019 δελτίο τύπου της Ένωσής μας με τίτλο « επείγοντα θέματα που αφορούν την λειτουργία της Δικαιοσύνης» ,το οποίο κατά την εθιμοτυπική συνάντηση του ΔΣ της Ένωσής μας στις 30-7-2019, επί τη αναλήψει των Υπουργικών καθηκόντων των κ. Τσιάρα και κ. Κράνη ,ανέγνωσε ο Πρόεδρος της Ένωσης ,παρόντων και των 15 μελών του ΔΣ και εν συνεχεία ενεχείρισε αυτό στον Υπουργό  αλλά και στον Υφυπουργό Δικαιοσύνης .Τα επείγοντα θέματα ήσαν εννέα , το θέμα υπ΄στοιχείο 1 του ως άνω δελτίου αφορούσε την αύξηση των οργανικών θέσεων δικαστών και εισαγγελέων ίση με αυτή που προέβλεπε η γνωστή πια ΠΝΠ( ΦΕΚ Α’ 106/2019) . Το θέμα υπό στοιχείο 7 επίσης του ως άνω δελτίου αφορούσε την αύξηση του αριθμού των προέδρων εφετών σε αριθμό, που αντιστοιχεί στους προεδρεύοντες εφέτες των εφετείων Αθηνών , Θεσσαλονίκης και Πειραιά .

    Για να είμαι όμως απόλυτα ειλικρινής , θα ήθελα να διευκρινίσω ότι την πλήρη και εις βάθος γνώση , για την αύξηση των οργανικών θέσεων των προέδρων εφετών με αντίστοιχη μείωση των εφετών , που είχε ο Πρόεδρος της Ένωσης και συνακόλουθα και η ομάδα του , δεν την είχαν οι υπόλοιποι συνάδελφοι , που δεν ανήκουν στο προεδρείο, για λόγους πρακτικούς , ουσιαστικούς και ευνόητους.

    Το παραπάνω αίτημα , με την έννοια που το ίδιο το κείμενο αποδίδει, δυστυχώς  και όλως παραδόξως , το αμφισβητεί ο Πρόεδρος και ως εκ τούτου με υποχρεώνει να πω τα παρακάτω, ευελπιστώντας ότι δεν θα σας κουράσω .

Όπως είναι ευνόητο , ως Γενικός Γραμματέας της Ένωσης , είχα συνεχή επαφή ,με τον Πρόεδρο της Ένωσης .Συζητούσαμε επί όλων των θεμάτων , άλλωστε όλες τις ανακοινώσεις τις συνυπέγραφα , είτε ως αποφάσεις  ΔΣ , είτε ως μέλος του γραφείου τύπου ,στο οποίο συμμετείχα .Στα πλαίσια δε αυτών των συζητήσεων είχαμε συζητήσει και το σχετικό θέμα των προέδρων εφετών , του εξέθεσα λοιπόν λεπτομερώς , πως θα μπορούσε να λειτουργήσει , χωρίς καμία δυσμενή συνέπεια για την δικαιοσύνη και τους λειτουργούς της όλων των βαθμίδων . Άλλωστε το θέμα αυτό , δηλαδή η αύξηση των οργανικών θέσεων των προέδρων εφετών με αντίστοιχη μείωση των εφετών , ήταν αίτημα της συνδικαλιστικής μου ομάδας από το 2015,συμπεριλαμβάνεται δε στα αιτήματά μας προς την Πολιτεία στο προεκλογικό φυλλάδιο των αρχαιρεσιών της Ένωσής μας του 2016 , αλλά και σε αυτό του 2018 . O Πρόεδρος της Ένωσής μας  συμφώνησε απολύτως για την χρησιμότητα αυτού του μέτρου και έτσι λοιπόν , ως αίτημα πλέον της Ένωσης ,το εξέθεσα στο Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου Δικαιοσύνης ,κ. Γεώργιο Σάρλη, επί Υπουργίας κ. Καλογήρου, με όλες τις λεπτομέρειες, το είδε με πολύ ενδιαφέρον , επείσθη ότι δεν βλάπτεται κανείς , ότι προωθείται η ανέλιξη των δικαστών και ότι είναι ανέξοδο και μου υποσχέθηκε ότι θα το θέσει με θετική εισήγηση υπόψη του κ. Υπουργού .Το αποτέλεσμα της συνάντησής μου με το Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου , το ανακοίνωσα βεβαίως , όπως άλλωστε είχα υποχρέωση , στον Πρόεδρο της Ένωσής μας κ. Χριστόφορο Σεβαστίδη , ο οποίος είχε, όπως είναι απόλυτα φυσικά , ως Πρόεδρος της Ένωσης ,  και αυτός άμεση επικοινωνία επί όλων των θεμάτων με τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου και στον πρώτο Αντιπρόεδρο αυτής κ. Λυμπερόπουλο . Εν συνεχεία, πάντα κατ΄εξουσιοδότηση του προεδρείου , επισκέφτηκα , όπως άλλωστε είχα υποχρέωση θεσμική αλλά και ηθική , τον αξιότιμο πρόεδρο του Αρείου Πάγου κ. Πέππα , είχαμε μία πάρα πολύ εμπεριστατωμένη συζήτηση , θεώρησε το μέτρο αυτό άριστο , που θα έλυνε κατά κάποιο τρόπο , χωρίς παρενέργειες ,την ανέλιξη των δικαστών στον βαθμό του προέδρου εφετών , μου έδωσε δε το δικαίωμα να μεταφέρω την άποψή του στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και μου υποσχέθηκε ότι όταν ερωτηθεί από το Υπουργείο θα είναι θετικός . Ενημέρωσα το προεδρείο για τη θετική αυτή εξέλιξη και επανήλθα στον κ. Σάρλη , ώστε να του μεταφέρω και την άποψη του κ Προέδρου του Αρείου Πάγου κ. Πέππα . Η συνάντησή μας ήταν επίσης θετική και με διαβεβαίωσε ότι θα επακολουθούσε συνάντησή μου με το Υπουργό κ. Καλογήρου . Η συνάντηση δεν έγινε ποτέ , προκηρύχθηκαν εκλογές και το θέμα έληξε εκεί .Στο σημείο αυτό θεωρώ υποχρέωσή μου να επισημάνω την άριστη συνεργασία που είχε η Ένωσή μας και εγώ προσωπικά με τον κ. Σάρλη , από την εποχή που ήταν Γενικός Γραμματέας επί υπουργίας κ. Παρασκευόπουλου . Τον είχα επισκεφθεί προσωπικά για διάφορα τρέχοντα θέματα της Ένωσής μας , περισσότερες από δέκα φορές , ήταν βαθύς γνώστης των προβλημάτων που αντιμετωπίζει η δικαιοσύνη και ήταν πάντα αρωγός των αιτημάτων μας .

    Αν και υπήρξε λοιπόν όλη αυτή η προεργασία, ο Πρόεδρος της Ένωσης διατείνεται ότι  αγνοούσε το θέμα ,παρόλα αυτά , ήταν αυτός που συνέταξε το δελτίο τύπου , όπου κρίθηκε από όλους μας ότι το θέμα πια ήταν ώριμο και επείγον και γι’αυτό στην πρώτη συνάντησή μας , που πραγματοποιήθηκε στις 30-7-2019 με τον κ. Υπουργό , ως ανωτέρω , συμπεριλήφθηκε ως ένα από τα εννέα επείγοντα θέματα στο δελτίο τύπου , που θα έπρεπε να υλοποιηθεί αμέσως .

    Δε νομίζω ότι πρέπει να επεκταθώ περαιτέρω για να πεισθεί και οποιοσδήποτε δύσπιστος ή έστω επιφυλακτικός συνάδελφος ότι δηλαδή ο Πρόεδρος της Ένωσής μας και γνώριζε το περιεχόμενο του αιτήματος , με όλες του τις λεπτομέρειες και συμφωνούσε απολύτως και γνώριζε βεβαίως όλες τις αναγκαίες συναντήσεις μου  για την ευόδωση του αιτήματος .Απευθυνόμουν ,όχι εν κρυπτώ , αλλά υπό πλήρη δημοσιότητα σε άτομα , που εκ της θεσμικής τους ιδιότητος, ήμουν υποχρεωμένος να το κάνω , τους οποίους ανά πάσα στιγμή θα μπορούσε να επισκεφθεί και ο Πρόεδρος της Ένωσης .

    Ο αξιότιμος νέος Πρόεδρος του Αρείου Πάγου κ. Τσαλαγανίδης ανέλαβε τα καθήκοντά του μετά την ως άνω επίσκεψή μας στο Υπουργείο και εγώ  , πάντα εν ονόματι του προεδρείου της Ένωσής μας ( άλλωστε το αίτημα είχε προηγηθεί στο Υπουργείο ) , όπως είχα θεσμική υποχρέωση , επισκέφτηκα τον Πρόεδρό μας , του εξέθεσα το θέμα και του ενεχείρισα ένα έγγραφο αναλυτικό , που το μεγαλύτερο μέρος αυτού περιλαμβάνεται στην αιτιολογική έκθεση του ψηφισθέντος νόμου . Μετά την ως άνω εξέλιξη επισκέφτηκα τον νυν Υπουργό και τον Υφυπουργό , τους ενεχείρισα το ίδιο έγγραφο , που είχα εγχειρίσει στον κ. Πρόεδρο του Αρείου Πάγου , τα δε υπόλοιπα είναι όλα γνωστά .

    Θα ήταν παράλειψή μου να μην αναφέρω ότι όλες τις παραπάνω ενέργειές μου τις γνώριζε και  ήταν θετικός ο Πρόεδρος του Τριμελούς Συμβουλίου Διοίκησης του Εφετείου Αθηνών κ. Κ. Σταμαδιάνος.

    Πίστευα και εξακολουθώ να πιστεύω ότι οι δημόσιες αντιπαραθέσεις μεταξύ δικαστών δεν εξυπηρετούν σε τίποτα και μόνο βλαπτικές είναι , όταν μάλιστα  έχει ήδη οριστεί σύγκληση του ΔΣ για 7-12-2019 και η ετήσια ΓΣ έχει προγραμματισθεί για 14-12-2019 , όπου εκεί μπορεί ο καθένας να εκθέσει τις απόψεις του . Αναγκάστηκα όμως  να προβώ σ΄αυτήν την ανακοίνωση γιατί θέλω, για το καλό της δικαιοσύνης και των λειτουργών της, να σταματήσει επιτέλους αυτή η απίστευτη παραπληροφόρηση και να προστατεύσω τους συναδέλφους δικαστές , οι οποίοι και βεβαίως δεν γνωρίζουν ούτε την προεργασία του θέματος ούτε λεπτομέρειες από την πρόσφατη νομοθέτηση και που ενδεχομένως προβληματίζονται ή αναπαραγάγουν κρίσεις , που χωρίς να το θέλουν δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.

    1.Το μέτρο αυτό δεν αφορά τους δικαστές του πρώτου βαθμού ( παρέδρους , πρωτοδίκες , προέδρους πρωτοδικών ) . Θα προάγονται κανονικά στο επόμενο βαθμό σαν να μην υπήρχε το πρόσφατο  νομοθέτημα .

    Με μεγάλη μου έκπληξη , πληροφορήθηκα και εν συνεχεία διαπίστωσα ότι η κ. Στενιώτη , η οποία μάλιστα και κατά το παρελθόν είχε διατελέσει Πρόεδρος της Ένωσής μας , ισχυρίζεται ότι με την ψήφιση του παρόντος νόμου «καθηλώνονται και οι νέοι εφέτες και όλοι οι δικαστές του πρώτου βαθμού , ενόψει του γεγονότος ότι με την προώθηση αυτή της επετηρίδας θα προαχθούν και δικαστές οι οποίοι θα αποχωρούσαν εκ της υπηρεσίας ως εφέτες , λόγω συμπληρώσεως του 65ου έτους της ηλικίας τους , ενώ τώρα , ως πρόεδροι εφετών θα αποχωρήσουν στο 67ο έτος ». Η κ. Στενιώτη φαίνεται ότι ενοχλείται πολύ , διότι στις 86 προαγωγές των εφετών σε προέδρους θα συμπεριλαμβάνονται και 6 συνάδελφοι , οι οποίοι σε διαφορετική περίπτωση θα συνταξιοδοτούντο ,ισχυριζόμενη ότι από την προαγωγή των 6 αυτών δικαστών , διαταράσσεται η απρόσκοπτη εξέλιξη των συναδέλφων , παραλείπει όμως να πει ότι όλοι οι δικαστές από τον βαθμό του εφέτη και κάτω  , αλλά και αυτοί που θα εισαχθούν στο δικαστικό σώμα , ωφελούνται από αυτή την αύξηση των 86 θέσεων , διότι θα προαχθούν στον βαθμό του προέδρου εφετών , που για πολλούς είναι και ο καταλυτικός βαθμός , οπωσδήποτε τρία χρόνια νωρίτερα . Τα πολλά λόγια περιττεύουν . Ο κατήφορος ατελείωτος , η εμπάθεια , η αμετροέπεια , η παραπληροφόρηση , η υποκρισία στο ύψιστο σημείο . Στην προκειμένη περίπτωση  φαντάζει πολύ λίγη η ρήση « ο θάνατος σου η ζωή μου ».

    2.Το μέτρο αυτό δεν αφορά την ανέλιξη των δικαστών στον Άρειο Πάγο.

  3.Το μέτρο αυτό αφορά αποκλειστικά το δεύτερο βαθμό και τους δικαστές αυτού του βαθμού .

  4.Το μέτρο αυτό δεν ελαττώνει ούτε επαυξάνει τον φόρτο εργασίας των δικαστών του δευτέρου βαθμού , αλλά εξυπηρετεί μόνο την γρηγορότερη εξέλιξη και τούτο διότι :

α) σύμφωνα με την καινούργια νομοθετική ρύθμιση οι οργανικές θέσεις πανελλαδικά των προέδρων εφετών αυξάνονται κατά 86 και αντιστοίχως μειώνονται αυτές των εφετών .

β) Στο εφετείο Αθηνών προεδρεύουν στα ποινικά δικαστήρια 66 εφέτες , στο εφετείο Θεσσαλονίκης 13 εφέτες και στο εφετείο Πειραιά 7 εφέτες , σύνολο  προεδρευόντων εφετών στα ως άνω εφετεία 86 .

γ)Οι ως άνω προεδρεύοντες εφέτες των ποινικών δικαστηρίων , κατ΄ αποκλειστικότητα  απασχολούνται με ποινικές υποθέσεις .Στην ουσία ασκούν καθήκοντα προέδρου εφετών και γι’αυτό δεν μετέχουν σε συνθέσεις ως σύνεδροι σε ποινικά δικαστήρια , ούτε χρεώνονται πολιτικές υποθέσεις .

δ)Το εφετείο της Αθήνας  έχει 66 προεδρεύοντες εφέτες και έναν αριθμό εφετών , που δικάζουν αποκλειστικά αυτοί πολιτικές υποθέσεις αφενός και αφετέρου δικάζουν, ως σύνεδροι μόνο, ποινικές υποθέσεις ή συμμετέχουν σε συνθέσεις συμβουλίων .Με την καινούργια νομοθετική ρύθμιση ( ας πάρουμε μόνο την περίπτωση του εφετείου Αθηνών , το ίδιο ισχύει και για τα εφετεία Θεσσαλονίκης και Πειραιά ) καταργούνται αυτές οι 66 θέσεις των προεδρευόντων στα ποινικά δικαστήρια εφετών, που υπηρετούν στο εφετείο Αθηνών .

ε)Καταργούνται και τι γίνεται , χάνονται ; Ναι χάνονται ,ως θέσεις εφετών , αλλά αυξάνονται ταυτοχρόνως κατά 66 οι θέσεις των προέδρων εφετών στο εφετείο της Αθήνας .

στ)Αυτοί που καταλαμβάνουν τις θέσεις των προέδρων εφετών στην Αθήνα , τι εργασία θα κάνουν ; Θα κάνουν αποκλειστικά αυτή που έκαναν και πριν την αλλαγή της νομοθεσίας οι προεδρεύοντες εφέτες στο εφετείο Αθηνών .

ζ)Αυτή λοιπόν η ανακατανομή των θέσεων , δηλαδή η αύξηση των προέδρων εφετών κατά 66 και η μείωση των εφετών κατά 66 επηρεάζει τους υπόλοιπους εφέτες του εφετείου Αθηνών , που πριν από την αλλαγή της νομοθεσίας  δεν προήδρευαν στις ποινικές υποθέσεις διεκπεραιώνοντας αποκλειστικά και μόνο πολιτικές υποθέσεις και ήταν σύνεδροι των συνθέσεων των ποινικών δικαστηρίων ή συμμετείχαν σε συνθέσεις συμβουλίων ; ΑΣΦΑΛΩΣ ΟΧΙ .

η) Επηρεάζει μήπως τους εφέτες των λοιπών εφετείων της χώρας; ΑΣΦΑΛΩΣ ΟΧΙ .

    Είναι γεγονός ότι με τη ρύθμιση αυτή η αναλογία προέδρων εφετών – εφετών από ένα προς τέσσερα διαμορφώθηκε από ένα προς δύο . Αυτό όμως δεν έχει καμία επίδραση και δεν επιφέρει καμία επιβάρυνση στους εφέτες , διότι , όπως προελέχθη , αυτοί οι 86 προεδρεύοντες εφέτες ασχολούντο κατ΄ αποκλειστικότητα με ποινικές υποθέσεις και επομένως η προαγωγή τους αυτή , δεν επηρεάζει τις εργασιακές συνθήκες των λοιπών εφετών . Αντίθετα τους δίνει ελπίδα , ότι αντί να κριθούν για προαγωγή στα 13 – 14 χρόνια , όπως ίσχυε , θα κριθούν στα 10 χρόνια .Ισχυρίστηκε επίσης η κ. Στενιώτη , με την από 1-12-2019 επιστολή της  ότι υποβαθμίζεται ο τιμητικός βαθμός του προέδρου εφετών από την αύξηση των 86 αυτών θέσεων . Νομίζω ότι η τοποθέτηση αυτή δεν χρήζει απαντήσεως .

    Κυρίες και κύριοι  συνάδελφοι για ποιά διάλυση των εφετείων ομιλούμε ; Το γεγονός ότι πλέον στα εφετεία Αθηνών , Θεσσαλονίκης και Πειραιώς όλοι οι  προεδρεύοντες σε ποινικές υποθέσεις δικαστές , θα είναι πρόεδροι εφετών και όχι εφέτες ,επαναλαμβάνοντας για μια ακόμη φορά χωρίς να επιβαρύνεται εργασιακά , εκ της αλλαγής αυτής ,ουδείς εφέτης ανά τη χώρα  ,επιφέρει διάλυση των εφετείων ; Ή αντίθετα ,τουλάχιστον ως προς τους τρίτους (διαδίκους , δικηγόρους κλπ ) ,θεωρείται αναβάθμιση ότι οι προεδρεύοντες στα μεγαλύτερα αυτά εφετεία , όπου η πολυπλοκότητα και η επικινδυνότητα των υποθέσεων , κατά τεκμήριο , είναι υπερτέρα των λοιπών εφετείων , είναι πρόεδροι εφετών ; Δεν είναι αλήθεια ότι με το μέτρο αυτό επέρχεται και μια αντιστοίχιση με την εξέλιξη των εισαγγελέων ;

    Στ΄ αλήθεια τι περαιτέρω διαβούλευση έπρεπε να κάνει η Ένωσή μας με το Υπουργείο για το θέμα αυτό, από την στιγμή που το τελευταίο αποδέχθηκε καθ΄ολοκληρίαν το αίτημά μας ; Πες μου σε παρακαλώ Χριστόφορε (ερώτηση ρητορική )  , τι διαβούλευση έκανε η Ένωσή μας με τον κ. Καλογήρου για τις οργανικές αυτές θέσεις ,που μας έδωσε με ΠΝΠ ; Καμία διαβούλευση και σωστά . Εγώ , αν και Γενικός Γραμματέας της Ένωσης , αρκέστηκα σ΄αυτά που εσύ μου είπες και συμφώνησα με το συνολικό αριθμό των θέσεων αυτών και την κατανομή τους  και σε συνεχάρην για την επιτυχία της Ένωσής μας , οφειλόμενη κυρίως σε σένα .

   Στο σημείο αυτό και τελειώνω,  θα ήθελα να υπενθυμίσω στους παλαιότερους συναδέλφους και να ενημερώσω όσους από τους νεότερους συναδέλφους δεν το γνωρίζουν, ότι πριν 25 χρόνια περίπου η πλειοψηφία τότε της Ένωσής μας επέτυχε να διπλασιαστούν οι θέσεις των προέδρων πρωτοδικών πανελλαδικά και έτσι από 150 να γίνουν 300, με αντίστοιχη βεβαίως μείωση των πρωτοδικών .Εγώ δεν ανήκα σε αυτήν την συνδικαλιστική ομάδα , δεν διανοηθήκαμε όμως κατ΄ουδένα τρόπο να ματαιώσουμε  αυτό το πολύ θετικό μέτρο , αλλά αντιθέτως χαιρετίσαμε ως μεγάλη επιτυχία της Ένωσής μας την παραπάνω αύξηση των προέδρων πρωτοδικών , διότι ήταν απολύτως αναγκαία, καθότι συντόμευσε την απόκτηση του βαθμού του προέδρου πρωτοδικών κατά 4 έτη. Η παραπάνω νομοθέτηση ομοιάζει , με την πρόσφατη νομοθέτηση της αύξησης των θέσεων των προέδρων εφετών με αντίστοιχη μείωση των εφετών,αλλά δεν είναι ίδια, διότι έχει μία σημαντική διαφορά. Οι πρωτοδίκες  προήγοντο στον βαθμό του προέδρου πρωτοδικών , αλλά για τα πρώτα 3 έτη ασκούσαν καθήκοντα πρωτοδίκη . Υπήρξαν δε περιπτώσεις , κυρίως σε επαρχιακά πρωτοδικεία , όπου το μέτρο αυτό λειτούργησε , εν τοις πράγμασι , εις βάρος των πρωτοδικών .Ουδείς όμως διανοήθηκε από ολόκληρο το δικαστικό σώμα να αμφισβητήσει την χρησιμότητα και την αναγκαιότητα του μέτρου αυτού , λόγω μιας ελάχιστης παρενέργειας. Οι προεδρεύοντες στα ποινικά δικαστήρια εφέτες αντίθετα , ενώ στην ουσία ασκούν καθήκοντα προέδρων εφετών , είναι καθηλωμένοι στο βαθμό του εφέτη επί πολλά έτη, ενώ με την νέα ρύθμιση της αύξησης των θέσεων κατά 86 , το 2021 θα γίνουν πρόεδροι εφετών αυτοί ,που προήχθησαν στον βαθμό του εφέτη το 2011 , δηλαδή μετά από 10 χρόνια .Χωρίς τη νέα ρύθμιση θα απαιτούνταν 13 έτη.Αυτή η νομοθετική ρύθμιση επιφέρει την διάλυση των εφετείων της χώρας , όπως υποστηρίζεται από μέλη του ΔΣ της Ένωσής μας ; ή ρυθμίζει ευνοϊκότερα   την εξέλιξη των δικαστών από το βαθμό του εφέτη και κάτω , δηλαδή και των δικαστών του πρώτου βαθμού , καθότι όλοι οι δικαστές θα κριθούν για πρόεδροι εφετών 3 έτη νωρίτερα από ότι θα εκρίνοντο εάν δεν είχε επέλθει αυτή η νομοθετική ρύθμιση .

   Συνοψίζοντας, η παραπάνω τολμηρή για την εποχή της νομοθετική πρωτοβουλία αύξησης των θέσεων των προέδρων πρωτοδικών με αντίστοιχη μείωση των πρωτοδικών , λειτούργησε και λειτουργεί ακόμα , όπως και για τους μελλοντικούς δικαστές, ευεργετικά για την ανέλιξή τους ,αφού συντόμευσε αυτή κατά 4 έτη. Γιατί  να μην ισχύει το ίδιο και για την επίσης τολμηρή νομοθετική ρύθμιση αύξησης των θέσεων των προέδρων εφετών με αντίστοιχη μείωση των εφετών , που ως προελέχθη , οι συγκυρίες επέτρεψαν , ένα τέτοιο ριζοσπαστικό μέτρο, να έχει μόνο ωφέλειες πολλαπλές για όλους τους δικαστές ;

    Κυρίες και κύριοι  συνάδελφοι ,κατόπιν όλων των ανωτέρω  , θα είναι ό,τι καλύτερο για την δικαιοσύνη  , οι συνάδελφοι του ΔΣ που εξέφρασαν τις προαναφερόμενες ανακρίβειες , να καταλάβουν ότι έκαναν λάθος , να επανορθώσουν και όλοι μαζί να χαιρετίσουμε αυτό το ευεργετικό μέτρο , που θα ανακουφίσει τους δικαστές , όπως κάναμε πριν 25 έτη με την αύξηση των προέδρων πρωτοδικών κατά 150 , με αντίστοιχη μείωση των πρωτοδικών.

    ΥΓ. Θα ήταν ευχής έργο με την ψήφιση της ρύθμισης των προέδρων εφετών να είχε ψηφιστεί και η αύξηση των οργανικών θέσεων , όπως τις είχαμε εκθέσει στο δελτίο τύπου στις 30-7-2019 . Είμαι πολύ αισιόδοξος ότι αυτό θα γίνει πολύ σύντομα και ως προς αυτό η Ένωσή μας θα κάνει ότι είναι απαραίτητο για να πραγματοποιηθεί η αύξηση αυτή. Η ρύθμιση των προέδρων εφετών προηγήθηκε, διότι ήταν εντελώς ανέξοδη, γεγονός που δεν ισχύει όταν αυξάνονται οι οργανικές θέσεις.

Αθήνα 2-12-2019

Με τιμή

Νίκος Χρ Σαλάτας
Γ. Γραμματέας ΕΔΕ